6.14.1. Inleiding
Gedogen is het bewust, dan wel actief (schriftelijk en onder voorwaarden), niet handhavend optreden door het bevoegde bestuursorgaan tegen overtredingen van wetten en/of regels. In principe is het gedogen van een overtreding ongewenst. Alleen in zeer uitzonderlijke situaties is het gedogen van een overtreding een alternatief voor handhavend optreden; alleen in situaties van overmacht of indien van een overgangsperiode gesproken kan worden waarbij concreet (uit)zicht op legalisatie is. Gedogen is vaak maatwerk en de specifieke omstandigheden van het geval zijn daarom van belang. Overigens is lang gedogen volgens jurisprudentie geen reden om af te zien van handhaving21Bijvoorbeeld: Rb. Limburg 12 november 2014, ECLI:NL:RBLIM:2014:9721 + hoger beroep ABRvS 15 juli 2015, ECLI:NL:RVS:2015:2222..
6.14.2. Concreet zicht op legalisatie
Een uitzondering op de beginselplicht tot handhaving is als de activiteit binnenkort legaal zal worden. Er gelden per soort andere eisen om te kunnen spreken van concreet zicht op legalisatie. Wanneer het een overtreding van het Op betreft, moet er een ontwerp Op ter inzage zijn gelegd, of er moet een ontvankelijke omgevingsvergunningaanvraag zijn die het college voornemens is te vergunnen. In de situatie dat er gebouwd wordt zonder vergunning, terwijl er een vergunningplicht is voor de betreffende activiteit, moet worden beoordeeld of het bouwwerk vergund kan worden (legalisatieonderzoek). Voorgaande is ook van toepassing bij meldingsplichtige activiteiten. Als een vergunningplichtige milieubelastende activiteit wordt uitgevoerd zonder vergunning, dan moet er een aanvraag ingediend zijn en deze moet ontvankelijk zijn verklaard.
6.14.3. Geen verjaring van overtreding
Het bestuursrecht kent geen expliciete verjaringstermijn. Ook als geruime tijd is verstreken na het begaan van de overtreding, kan in de meeste gevallen nog tegen de overtredingen worden opgetreden. Veel is afhankelijk van de concrete situatie. Naarmate de overtreding moeilijker te constateren valt, zal minder snel sprake zijn van rechtsverwerking22Rechtsverwerking’ wil zeggen dat iemands recht op een gegeven moment is ‘verwerkt’. Wanneer iemands recht is verwerkt, kan hij geen beroep meer doen op dat recht, ondanks dat het nog niet is verjaard..
6.14.4. Bijzondere omstandigheden
Mochten in uitzonderingsgevallen toch worden overgaan tot gedogen dan worden in ieder geval de volgende voorwaarden gehanteerd:
Wij gedogen uitsluitend actief (dus schriftelijk en onder voorwaarden);
in de voorwaarden worden de omvang en periode van gedogen bepaald;
de gemeente gedoogt uitsluitend zolang de gedoogvoorwaarden niet overtreden worden.
Dit betekent dat het overtreden van de gedoogvoorwaarden leidt tot intrekken van de gedoogbeschikking en het handhaven van de oorspronkelijke norm.
6.14.5. Besluit
Wij nemen een gedoogbesluit expliciet en na een zorgvuldige (in het besluit) kenbare belangenafweging. Alleen dan weten alle betrokkenen de specifieke omstandigheden van het geval en kunnen belanghebbenden in staat worden gesteld om rechtsmiddelen aan te wenden. Een gedoogbeschikking is een besluit waartegen bezwaar en beroep openstaat.
Hoofdstuk 6
Artikel 6.14.
Nalevingsstrategie: Gedoogstrategie
Onderdeel van VTH-beleidsplan (2024-2027) gemeente Cranendonck