Maatschappelijke context
De productie, opslag en het transport van gevaarlijke stoffen binnen industrieën en bouwprojecten kunnen aanzienlijke risico’s met zich meebrengen voor de omgeving en de lokale bevolking. Ongelukken of fouten kunnen leiden tot lekkages, explosies of andere incidenten die ernstige schade kunnen veroorzaken aan mens, milieu en eigendommen en mogelijk leiden tot verlies van levens. Zonder effectief risicobeheer in ruimtelijke planning kunnen kwetsbare objecten zoals woningen, scholen of ziekenhuizen dicht bij potentieel gevaarlijke locaties worden geplaatst wat de risico’s op ernstige consequenties verhoogt.
Er zijn risico’s verbonden aan de energietransitie, zoals mogelijke lekkages of ongelukken met opslag van hernieuwbare energie, en de milieu-impact van zonneparken of energie uit biomassa. Deze nieuwe vormen van energieproductie moeten zorgvuldig worden beheerd om te zorgen voor een minimale impact op het milieu.
Flevoland en de Gooi en Vechtstreek (net als elders in Nederland) is een complex veiligheidslandschap, met gevaarlijke objecten en activiteiten zoals bijvoorbeeld tankstations en transport van gevaarlijke stoffen.
Daarnaast liggen met name, maar niet uitsluitend, de woongebieden vol met kwetsbare objecten die hiertegen beschermd moeten worden, zoals bijvoorbeeld ziekenhuizen en woonverblijven. Doordat landoppervlakten voor veel verschillende doeleinden gebruikt worden, moet er bij elke nieuwe ontwikkeling een nieuwe balans gevonden worden tussen veiligheid en andere belangen, zoals economie en mobiliteit.
Ontwikkelingen
Met de Omgevingswet is de werkwijze rondom omgevingsveiligheid (voorheen externe veiligheid) veranderd. Gemeenten werken nu met aandachtsgebieden die laten zien waar in ruimtelijke plannen extra aandacht nodig is, zoals het beschermen tegen ongevallen bij activiteiten met gevaarlijke stoffen. Het gaat hierbij om aandachtsgebieden voor brand, explosies en gifwolken. Op basis van deze aandachtsgebieden moet het bevoegd gezag regels opnemen in het omgevingsplan over omgevingsveiligheid.
Daarnaast is het Register Risicosituaties Gevaarlijke Stoffen (RRGS) vervangen door het nieuwe landelijke Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV). Dit is een centrale plek waarin bevoegde gezagen alle risicovolle activiteiten moeten vastleggen, zoals bijvoorbeeld het verwerken of opslaan van brandbare, explosieve, giftige of nucleaire stoffen. Ook worden in het REV de kwetsbare activiteiten opgenomen, zodat overzichtelijk wordt waar extra veiligheidsregels noodzakelijk zijn of risicovolle activiteiten zouden moeten worden geweerd. Omdat er meer en nieuwe informatie vastgelegd wordt in dit nieuwe register is de verwachting dat dit zowel initieel als structureel meer inspanning kost voor gemeenten en omgevingsdienst.
Doelstelling
Het bevorderen van omgevingsveiligheid en het minimaliseren van risico’s voor mens, milieu en infrastructuur.
Volledig inzicht in aandachtgebieden krijgen in relatie met kwetsbare objecten.
Beleidsterreinen
Veiligheid
Activiteiten
Het beoordelen van vergunningsaanvragen voor activiteiten met betrekking tot gevaarlijke stoffen.
Het stellen van voorwaarden en voorschriften in vergunningen om risico’s te beperken en de veiligheid te waarborgen.
Het invullen en actueel houden van het REV.
Het uitvoeren van regelmatige controles op bedrijven of deze voldoen aan de vergunningsvoorwaarden en -voorschriften en meldingen.
Het adviseren van gemeenten met betrekking tot omgevingsveiligheid bij initiatieven.
Indicatoren
Het aantal en de verhouding tussen de (her)controles en gevonden overtredingen op MBA’s met betrekking totomgevingsveiligheid. De verhouding tussen controles en overtreding geeft een indicatie van spontaan en niet spontaan naleefgedrag, waarbij de aantallen tevens een verscherpt beeld geven van de risico’s in het werkgebied afhankelijk van de overtreden MBA’s.
Het aantal gegeven adviezen waarin omgevingsveiligheid een rol speelt. Dit geeft een beeld van de relevantie van omgevingsveiligheid bij gemeentelijke ontwikkelingen en de betrokkenheid in samenwerking van de verschillende organisaties op dit gebied.
De foutmarge van het REV na initiële invulling. De mate waarin missende of foutieve onderdelen worden gevonden in het REV, ten opzichte van in het veld, dient als steekproef voor de volledigheid en nauwkeurigheid van het REV en daarmee de betrouwbaarheid voor ruimtelijke planning. Deze indicator wint aan relevantie na afl van de initiële invulling van het register.
Hoofdstuk 2.
Artikel 2.5
Omgevingsveiligheid
Onderdeel van Regionale Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2024-2027 Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek