Voor bijzondere bijstandsverlening komen de volgende kosten in aanmerking, als zij noodzakelijk zijn op grond van bijzondere sociale of financiële omstandigheden:
a. Kosten voor de begrafenis of crematie van een overledene in Nederland, volgens de goedkoopst adequate mogelijkheid, voor de wettelijk aansprakelijke belanghebbende.
b. De eigen bijdrage voor rechtsbijstand door een door de Raad voor Rechtsbijstand toegewezen advocaat of mediator, inclusief hieraan verbonden kosten zoals bijvoorbeeld griffierecht en reiskosten voor de zitting.
c. De kosten bij beschermingsbewind, mentorschap of curatele als door de rechtbank een beschikking is afgegeven.
d. LBIO ouderbijdrage voor maximaal 3 aaneengesloten maanden, als de belanghebbende weer aanspraak maakt op kinderbijslag die door uithuisplaatsing was verloren.
e. Betaling van een aanslag inkomstenbelasting/premieheffing volksverzekeringen als deze niet verwijtbaar is en geen vermindering of kwijtschelding mogelijk is, en de aanslag leidt tot een inkomen onder bijstandsniveau.
f. Taxatie van een eigen woning en kosten verbonden aan het afsluiten van een hypotheeklening.
g. Verhuizing of dubbele woonkosten vanwege een onvoorzienbare noodzakelijke verhuizing.
h. Leges voor de verlenging van een verblijfsvergunning of de aanvraag van een verblijfsvergunning voor een in Nederland geboren kind, voor rechtmatig in Nederland verblijvende vreemdelingen volgens de Vreemdelingenwet.
i. Kosten van kinderopvang als deze noodzakelijk zijn voor de combinatie van arbeid en zorg, en er door omstandigheden er geen passend aanbod is waardoor geen aanspraak op een tegemoetkoming in het kader van de Wet Kinderopvang mogelijk is.
j. Kosten voor het bezoek aan een in Nederland in een WLZ-inrichting verblijvend familielid tot en met de tweede graad (die vóór de opname thuisinwonend was) gebaseerd op de kosten van het openbaar vervoer, maximaal 2 maal per week.
k. Kosten voor het bezoek aan een in Nederland in een jeugdinrichting verblijvend familielid tot en met de tweede graad gebaseerd op de kosten van het openbaar vervoer, maximaal 2 maal per week. Afhankelijk van de bezoekregeling die is ingesteld, maar maximaal 2 maal per week.
l. Kosten voor het bezoek aan een in Nederland in detentie verblijvend familielid tot en met de tweede graad gebaseerd op het openbaar vervoer, maximaal 1 maal per twee weken.
Compensatie ALO-kop
Vanaf 1 januari 2015 is de alleenstaande oudernorm in de Participatiewet vervangen door een combinatie van de alleenstaande norm en de alleenstaande ouderkop, ook wel de ALO-kop genoemd en onderdeel van het kindgebonden budget. Door een verschil in definiëring van het (fiscaal)partnerbegrip tussen de Participatiewet en de Algemene Wet Inkomensafhankelijke Regelingen (AWIR) ontvangt een kleine groep alleenstaande ouders geen ALO-kop zonder dat zij hier zelf iets aan kunnen doen. Hierbij kunnen de volgende drie categorieën onderscheiden worden:
a. de langdurig gescheiden wonende ouders met een partner in inrichting (detentie of zorginstelling)
b. de gehuwden met een niet-rechthebbende partner b.v. in verband met het ontbreken van verblijfsrecht. Zij worden in het kader van de belastingwetgeving als gehuwd aangemerkt (artikel 3, tweede lid, onderdeel e, van de AWIR) en krijgen om die reden geen ALO-kop);
c. de gescheiden wonende partners die nog geen echtscheiding hebben aangevraagd of partners die met onbekende bestemming zijn vertrokken.
De staatssecretaris heeft gemeenten opgeroepen om in die gevallen dat er sprake is van schrijnende situaties, maatwerkondersteuning te bieden bijvoorbeeld via de bijzondere bijstand. Categoriale verstrekking aan een groep personen is niet toegestaan. Vandaar dat elke situatie individueel beoordeeld dient te worden alvorens tot verstrekking van een aanvullende periodieke uitkering kan worden overgegaan. Hierbij dient te worden beoordeeld in hoeverre:
belanghebbende de mogelijkheden heeft benut om het AWIR partnerschap te beëindigen dan wel de leefsituatie aan te laten sluiten op de definitie partnerschap binnen de AWIR;
de duur van de periode dat men gescheiden leeft en het AWIR partnerschap niet beëindigd kan worden (Het dient in alle gevallen te gaan om schrijnende situaties. Een periode van enkele dagen detentie is dan ook geen aanleiding voor compensatie van de ALO-kop);
de overige middelen die men heeft om de periode te overbruggen. Inkomen boven de toepasselijke bijstandsnorm, en het vermogen voor zover dit meer bedraagt dan de toepasselijke vermogensgrens, worden daarbij in ieder geval volledig in aanmerking genomen;
Mogelijkheid om de kosten van het bestaan te kunnen delen met anderen. Uit de memorie van toelichting volgt dat alleenstaande ouders die hun kosten kunnen delen met een andere volwassenen de gevolgen van de wet moeten kunnen opvangen.
De bijstand kan op aanvraag worden verstrekt. De hoogte van de bijdrage is gelijk aan de van toepassing zijnde ALO-kop.
Overbruggingsuitkering
Er kan eenmalig bijzondere bijstand (overbruggingsuitkering) worden verstrekt voor algemeen noodzakelijke kosten van het bestaan, indien er voorafgaand aan het recht op een (bijstands)uitkering geen inkomen was en of belanghebbende door bijzondere omstandigheden niet heeft kunnen reserveren om te voorzien in deze algemene kosten. De hoogte van de bijzondere bijstand bedraagt in dit geval maximaal 90% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm.
Hoofdstuk I. Algemene bepalingen
Artikel 14
Kosten van bijzondere sociale en financiële omstandigheden
Onderdeel van Beleidsregels bijzondere bijstand 2025´s-Hertogenbosch