Voor u ligt de Nota archeologische monumentenzorg Walcheren 2024. Het betreft een actualisatie en aanpassing van het Walchers archeologiebeleid, zoals dat in 2016 door de gemeenteraden in de Nota archeologische monumentenzorg Walcheren 2016-2022 is vastgesteld. Enkele factoren hebben een aanpassing van deze nota nodig gemaakt:
er is een nieuw wettelijk kader, waarbij de voormalige Monumentenwet 1988 inmiddels is opgesplitst in de Erfgoedwet uit 2016 en de Omgevingswet uit 2024.
Ook is in deze nota het Verdrag van Faro beschreven dat Nederland in januari 2024 heeft ondertekend. Het verdrag stelt de mens en de samenleving centraal en hun relatie met erfgoed. De drie belangrijkste doelen in het verdrag zijn meedoen en meebeslissen in de erfgoedpraktijk stimuleren, erfgoed inzetten voor sociaal-maatschappelijke doelen en openstaan voor andere erfgoedopvattingen.
actualisatie van de Archeologische beleidsadvieskaart Walcheren. Er is in de afgelopen jaren veel onderzoek verricht, waardoor de kaarten om een update vragen. De bestaande kaart is inmiddels alweer acht jaar oud.
Enkele archeologisch waardevolle terreinen genieten niet voldoende bescherming. Het gaat hierbij om de kerkhoven rond de oude kerken in de historische kernen van Walcheren en de zogenaamde drichten in de gemeente Veere. Hiervoor wordt een strengere vrijstellingsregeling geadviseerd.
In feite gaat het om vier wijzigingen in het archeologiebeleid, die nauwelijks tot gevolgen in de praktijk leiden. In onderstaande tabel staan deze punten. In de laatste kolom staan de pagina’s, waar de wijziging of toevoeging is aangebracht.
Verandering in archeologiebeleid 2024 t.o.v. 2016
Verandering in de praktijk
Pag.
Overgang Monumentenwet naar Erfgoedwet (2016) en Omgevingswet
Nauwelijks tot geen
Inhoudelijk is het wettelijk kader niet veranderd. Het enige is dat bij meervoudige Rijksmonumentenactiviteiten een omgevingsvergunning van de gemeente nodig is, in plaats van een monumentenvergunning van het Rijk. Advisering wijkt niet af.
4 en 13
Actualisatie Archeologische Verwachtings- en waardenkaart en Beleidsadvieskaart
Geen
De kaarten zijn bijgewerkt naar de huidige stand van zaken, waarbij verschillende gebieden zijn onderzocht en vrij gegeven voor verder onderzoek. Enkele nieuwe vindplaatsen zijn daarentegen op basis van onderzoek toegevoegd.
Kaart-bijlagen
Strengere vrijstellingsregeling op kerkhoven en drichten
Nauwelijks
Kerkhoven: De vrijstelling van 60 of 30 m2 vinden we niet verantwoord en schaffen we af. Teveel begravingen konden in gevaar komen. In de regel werd al gehandeld in de geest van een strengere vrijstelling.
Drichten: een kwetsbaar cultuurhistorisch fenomeen van beperkte omvang achter de duinen. Hier besluiten we ook een strenge vrijstelling vast te stellen, namelijk 0 m2 en tot 40 cm onder maaiveld
Kaart-bijlagen 1 en 2, bijlagen 3 en 4, en pag. 6-9
Verdrag van Faro
Nauwelijks
Het Verdrag van Faro roept op om cultureel erfgoed in dienst te stellen van de samenleving en om de inwoners meer te betrekken bij hoe dit erfgoed kan en moet worden beleefd. De WAD handelt op zich vaker al in de geest van dit verdrag en zal in de toekomst de focus hier ook op gericht houden. Het zal een geringe extra druk op de werkzaamheden geven.
19-20
Hoofdstuk 1.
Artikel 1.1
Aanleiding en samenvatting
Onderdeel van Nota Archeologische monumentenzorg Walcheren 2024 - 2034