Het in werking treden van de Omgevingswet en de Wkb heeft een aantal consequenties voor de uitvoering van de VTH-taken. De belangrijkste veranderingen zijn:
Bij de afweging over een vergunningaanvraag verandert het principe van ‘nee, tenzijs’ in ‘ja, mits’; De Omgevingswet zet in op het zoveel als mogelijk ruimte geven aan initiatieven;
Het proces om een vergunning aan te vragen is volledig gedigitaliseerd. Dit heeft zowel consequenties voor de aanvrager als voor de gemeente;
De termijn waarbinnen standaard moet worden beschikt op een vergunningaanvraag is verkort tot 8 weken; dit zet extra druk op de organisatie en de uitvoering;
Een vergunning wordt niet meer automatisch verleend als de beslistermijn is verstreken;
Het bouwtoezicht maakt gefaseerd en gedeeltelijk plaats voor controle door marktpartijen (zogenaamde ‘kwaliteitsborgers’). Het gemeentelijke bouwtoezicht zal daarmee (op termijn) verminderen. Het toezicht op het gebruik (omgevingsplan) en andere omgevingsplanactiviteiten en het bouwtoezicht op complexere bouwwerken blijft. Het toezicht op brandveilig gebruik blijft bij de veiligheidsregio.
Wkb
De kwaliteitsborger moet rekening houden met lokale risico’s of lokale situaties. Het is aan de gemeenten om te bepalen of er sprake is van bijzondere lokale omstandigheden (BLO's) en zo ja welke. Deze moet de kwaliteitsborger verwerken in de risicobeoordeling en het borgingsplan. Wat betreft deze bijzondere lokale omstandigheden wordt in 2024 onderzocht welke BLO’s aanwezig zijn in de gemeente en op welke wijze daar onder de Wkb toezicht op moet worden gehouden.
De omgevingsplannen van de drie gemeenten zijn een belangrijk kader voor de uitvoering van de VTH-taken. Hierin zijn de regels voor bouwen, ruimtelijke ordening (voorheen bestemmingsplan), milieu en erfgoed geïntegreerd. De Omgevingswet verplicht elke gemeente om een eigen omgevingsplan op te stellen. Juridisch gezien mogen gemeenten alleen over hun eigen grond een juridisch besluit nemen. In kwartaal 4 van 2024 wordt de Pilot omgevingsplan Drechterland vastgesteld. De overige trajecten starten in 2025. Dit betekent ook dat er maatwerk kan plaatsvinden per gemeente: er zijn nu eenmaal ook unieke gebieden en eigenschappen per gemeente die aandacht nodig hebben. De (tijdelijke) omgevingsplannen van de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland zijn online in te zien via het Omgevingsloket.
Hoofdstuk 3.
Artikel 3.2.
Verder implementeren van de Omgevingswet en de Wkb
Onderdeel van VTH-Beleidsplan 2025-2028