Een aantal ontwikkelingen zijn van invloed op de VTH-organisatie. In deze paragraaf richten we ons specifiek op de te verwachten ontwikkelen die direct invloed hebben op de VTH-werkzaamheden.
Juridische ontwikkelingen
De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) vragen de meeste aandacht. Deze twee wetten stellen de afdeling VTH voor uitdagingen op het gebied van de werkprocessen, een andere manier van werken en financiën. Op de impact hiervan komen we hieronder terug.
Daarnaast bevat de nieuwe Alcoholwet ten opzichte van de Drank- en horecawet een aantal nieuwe onderdelen die de gemeente bij verordening kan regelen. Verder zijn de eisen rond verwerking van persoonsgegevens aangescherpt en zien we een toename in het aantal eisen dat wordt gesteld om een evenement veilig te kunnen organiseren.
De impact van de Omgevingswet voor de VTH-werkzaamheden is onder andere:
Alle vergunningprocedures in 8 weken;
Het omgevingsplan vraagt participatie en afweging bij de planvorming;
Meer maatwerk, daarbij vergen besluiten een goede afweging en onderbouwing;
Bredere integrale afweging en integrale afhandeling van proces;
Gedrag en cultuurverandering;
Transparantie van informatievoorziening, omdat alle digitale informatie op één plek te vinden is;
Het juridisch instrumentarium voor toezicht en handhaving blijft nagenoeg hetzelfde;
De Landelijke Handhavingsstrategie Omgevingsrecht (LHSO) is de opvolger van de Landelijke Handhavingsstrategie (LHS).
Deze veranderingen vragen zowel aanpassingen in proces, beleid en competenties. Daarnaast introduceert de Omgevingswet een aantal kerninstrumenten. De exacte invulling en consequenties van deze instrumenten worden de komende jaren duidelijk en dan krijgt VTH een nadrukkelijke rol in de monitoring en evaluatie hiervan, zodat uitvoering, visie- en planvorming met elkaar in verbinding staan om de kerninstrumenten op een passende manier in te zetten.
Impact Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb).
Het doel van de Wkb is het verbeteren van de kwaliteitsborging voor het bouwen en het versterken van de positie van de bouwconsument. In de praktijk zal dit betekenen dat het toetsen van bouwplannen en het toezicht houden tijdens bouwprojecten in veel gevallen door een marktpartij wordt uitgevoerd. Hierdoor vallen er op termijn werkzaamheden weg bij de gemeente. De Wkb wordt gefaseerd ingevoerd en alle vergunningen die voor inwerkingtreding van de Omgevingswet (1 januari 2024) zijn aangevraagd en verleend blijven onder het regime van de gemeente vallen.
Uiteraard betekent de Wkb niet alleen het verdwijnen van taken, maar komen er ook nieuwe (administratieve)taken bij. Daarnaast zitten we nog in een overgangsfase, waarbij er nog zaken lopen die getoetst moeten worden aan oude wetgeving.
Ook kan de Omgevingswet zorgen voor nieuwe vergunningplichten en de toename van zorgplichten waar VTH op moet toezien. Daarnaast zal VTH, in het kader van de beleidscyclus, een nadrukkelijkere rol krijgen bij het opstellen van regels.
Maatschappelijke ontwikkelingen
Door een reeks ingrijpende maatschappelijke ontwikkelingen waar wij als gemeente mee te maken krijgen, zoals de polarisering en de zelfredzaamheid van burgers, klimaatverandering en klimaatadaptatie, de stikstofproblematiek, incidenten bij evenementen en de woningbouwopgave worden de VTH-werkzaamheden complexer en wellicht daarmee ook belangrijker. Bijzondere aandacht verdienen hierbij de huisvesting van (arbeids-)migranten en de aanpak van ondermijnende criminaliteit.
Over deze maatschappelijke ontwikkelingen maakt de gemeente Weert binnen andere afdelingen/teams beleid. Een van de doelstellingen uit het VTH-beleid is bijdragen aan de kwaliteit van de leefomgeving en is gerelateerd aan bestaand gemeentelijk beleid, dat zich hierop richt. Voor een goede doorwerking van gemeentelijk beleid naar de VTH-uitvoering zal VTH een rol moeten innemen bij de vorming van nieuw beleid en bij de monitoring en evaluatie van bestaand beleid. Dit vraagt ook capaciteit van de Afdeling VTH.
Organisatorische ontwikkelingen
Door bovengenoemde ontwikkelingen staat de gemeente voor allerlei organisatorische en financiële vraagstukken. De gemeente staat voor een integrale aanpak, de ontwikkeling van een klant-gedreven dienstverlening en een data-gedreven werkwijze. Dit heeft invloed op de manier van (samen)werken op het gebied van VTH. Ook voor inwonersparticipatie, iets wat een nadrukkelijke rol heeft gekregen in de Omgevingswet, is een doelstelling opgenomen. De overgang naar de Omgevingswet en een nieuw zaaksysteem heeft, in de aanloop (inrichting) evenals na implementatie, consequenties voor de werkwijze.
De komende jaren dient uitvoering te worden gegeven aan het op 28 maart 2024 door het Algemeen Bestuur van de RUD vastgestelde Plan van aanpak voor een robuuste Omgevingsdienst Limburg-Noord en het op 17 oktober 2024 vastgestelde vervolgtraject. Dit plan van aanpak en het vervolgtraject moet in 2026 leiden tot het eindbeeld van een Omgevingsdienst Limburg Noord die als zelfstandig opererende organisatie samen met de gemeenten en de provincie de leefomgeving verbetert.
Deze ontwikkelingen van de Omgevingsdienst om te komen tot een robuuste omgevingsdienst zal de komende jaren, mede ter ondersteuning van ons DB- en AB-lid, ook de nodige extra tijd vergen. Om deze organisatorische ontwikkelingen in goede banen te leiden, dient hiervoor capaciteit te worden vrijgemaakt.
Ook zullen deze ontwikkelingen hoogstwaarschijnlijk leiden tot een organisatiewijziging van de Afdeling VTH.
Tot slot wordt er in 2025 een strategisch evenementenbeleid opgesteld. Dit strategisch evenementenbeleid heeft mogelijke consequenties voor het in 2023 vastgestelde uitvoeringsbeleid evenementen en het proces rondom vergunningverlening dat daarop is gebaseerd. Beide beleidsstukken zullen op elkaar afgestemd moeten worden, alsmede de processen om de evenementen binnen de gemeente Weert mogelijk te maken.
Hoofdstuk 1. › Paragraaf 1.2
Artikel 1.2.4
Impact juridische-, maatschappelijke- en organisatorische ontwikkelingen
Onderdeel van VTH-beleidsplan 2025 – 2030 gemeente Weert