**1..** In dit artikel wordt de individuele voorziening Specialistisch Begeleiding beschreven. Deze individuele voorziening bestaat uit de volgende vormen:
- - Zelfstandig leven Jeugd — Individueel licht;
- - Zelfstandig leven Jeugd — Individueel;
- - Zelfstandig leven Jeugd - Persoonlijke verzorging;
- - Zelfstandig leven Jeugd — groepsbegeleiding;
- - Zelfstandig leven Jeugd — dagbesteding;
- - Specialistische naschoolse opvang 4-13 jaar (BSO+);
**2..** Begeleiding Jeugd individueel (licht): voor de jeugdige (0-18 jaar) bij wie sprake is van met name praktische ondersteuningsvragen op één of twee leefgebieden als gevolg van klachten door psychosociale problematiek, een beperkte ontwikkelingsachterstand, een verstandelijke beperking of gedragsproblematiek. Vaak leven er opvoedvragen bij de ouder. Er is sprake van beperkte zelfredzaamheid van de jeugdige en/of het gezinssysteem. Het gezin moet ondersteund worden om met de situatie om te kunnen gaan. De jeugdige heeft ondersteuning nodig om zich verder te kunnen ontwikkelen.
De doelen van Begeleiding Jeugd individueel (licht) zijn:
- - gericht op bij het uitvoeren en structureren van algemeen dagelijkse handelingen en vaardigheden in het opgroeien en opvoeden;
- - het bevorderen van de zelfredzaamheid van de jeugdige en zijn gezinssysteem;
- - het behouden van structuur in en regie over het persoonlijk leven en vaardigheden in het opgroeien en
- - opvoeden;
- - het adviseren en ondersteunen bij psychosociale en praktische opvoedvragen;
- - ondersteuning bij begeleide omgang of bezoekregeling bieden;
- - het stabiel houden van kwetsbare gezinssituaties.
**3..** Begeleiding Jeugd individueel: voor de jeugdige (0-18 jaar) en het gezin die kampen met complexe en meervoudige problematiek op verschillende leefgebieden in het opvoeden en opgroeien. De jeugdige is beperkt zelfredzaam en heeft klachten door psychische problematiek en/of een ontwikkelingsachterstand, en/of een verstandelijke beperking en/of gedragsproblematiek. De ontwikkeling wordt bedreigd. Er is gespecialiseerde ondersteuning nodig, mogelijk op meerdere levensdomeinen. Ouders/verzorgers en/of het netwerk heeft beperkte mogelijkheden om ondersteuning te bieden. De aard en ernst van de problematiek vraagt specifiek om begeleiding in een individuele setting.
De doelen van Begeleiding Jeugd individueel zijn:
- - het stimuleren van de ontwikkeling en gedragsverandering;
- - het stimuleren van het probleemoplossend vermogen;
- - het versterken van zelfcontrole, zelfvertrouwen, zelfbeeld;
- - het door de jeugdige en/of gezinssysteem toepassen, oefenen en inslijpen van aangeleerde vaardigheden en gedrag voor uitvoering van en/of regievoering over algemeen dagelijkse handelingen.
**4..** Persoonlijke verzorging Jeugd: voor de jeugdige (0-18 jaar) bij wie er een tekort is aan of verminderde zelfredzaamheid op het gebied van de zelfzorgactiviteiten door een ontwikkelingsachterstand en/of psychische aandoening en/of een verstandelijke, lichamelijke, zintuiglijke en/of meervoudige beperking. Het gaat hier bijvoorbeeld om problemen bij het wassen, aankleden, eten en drinken. Het betreft zelfzorgactiviteiten die onder de algemeen dagelijkse levensverrichtingen vallen, gericht op zelfredzaamheid. Geneeskundige verzorging of een hoog risico daarop (vanwege een medische aandoening) valt onder de Zorgverzekeringswet. De doelen van Persoonlijke verzorging Jeugd zijn:
- - het ondersteunen bij, stimuleren van, het aanleren van of het overnemen van activiteiten op het gebied van de persoonlijke verzorging, gericht op het opheffen van een tekort aan zelfredzaamheid;
- - het vergroten van de zelfredzaamheid van de jeugdige eventueel met ondersteuning van ouders/verzorgers;
- - advies, instructie en voorlichting beiden aan de jeugdige en het gezin die in directe relatie staan met de persoonlijke verzorging.
**5..** Groepsbegeleiding Jeugd: voor de jeugdige (4-18 jaar) bij wie sprake is van zware internaliserende (bijv. depressie, automutilatie, zeer laag zelfbeeld) en/of zware externaliserende gedragsproblematiek (bijv. agressie, overactief gedrag, schreeuwen, schelden, vrijwel geen emotieregulatie). Er is sprake van co morbiditeit (denk bijv. aan combinatie van autisme, ADHD en hechtingsproblematiek). De jeugdige krijgt vaak ook behandeling (mogelijk bij een andere aanbieder) of heeft al een behandelingstraject doorlopen.
De doelen van groepsbegeleiding Jeugd zijn:
- - gericht op gedragsverandering en/of stimuleren probleemoplossend vermogen van de jeugdige;
- - het aanbrengen en behouden van structuur in en regie over het dagelijks leven (denk aan: hulp bij plannen van activiteiten, hulp bij het zich aan regels/afspraken houden, hulp bij de dagelijkse routine);
- - het ondersteunen bij praktische vaardigheden/handelingen ter vergroting van de zelfredzaamheid van de jeugdige en het gezin (denk aan: hulp bij het uitvoeren van geleerde vaardigheden, hulp bij uitvoeren of indien nodig overnemen van taken/activiteiten);
- - het bieden van toezicht (toezicht op- en het aansturen van gedrag thuis of elders, bijv. op school).
**6..** Dagbesteding Jeugd: voor de jeugdige (4-18 jaar) die emotionele, psychische en/of gedragsproblemen, een licht verstandelijke beperking of meervoudige beperkingen (al dan niet in combinatie met gedragsproblemen) heeft en kan daardoor (tijdelijk) niet (volledig) deelnemen aan onderwijs. Er is zinvolle dagbesteding inclusief begeleiding nodig. En/of: voor de jeugdige die klachten heeft op meerdere leefgebieden door psychische problematiek of stoornis, en/of een dreigende ontwikkelingsachterstand, en/of een beperking en/of gedragsproblemen. Er is behoefte aan tijdelijke ontlasting van de ouder door opgroei- en opvoedspanning. De ouder dreigt overbelast te raken of zijn dat al. De jeugdige heeft een grote ondersteuningsbehoefte en een grote behoefte aan structuur en regelmaat. De jeugdige heeft een hoge prikkelgevoeligheid en daarom kan er met regelmaat behoefte zijn aan een prikkelarme omgeving. De doelen van dagbesteding Jeugd zijn:
- - het bieden van dagbesteding als respijtzorg of ter (gedeeltelijke) vervanging van onderwijs;
- - gedeeltelijke of volledige dagbesteding;
- - terugkeer naar school, mits dit binnen de mogelijkheden van de jeugdige ligt. Indien duidelijk is of wordt dat terugkeer naar school geen optie is, en de jeugdige in staat is om een traject te volgen in het kader van toeleiding naar werk, dan wordt toeleiding naar werk aangeboden vanuit de participatiewet;
- - gericht op het stimuleren van zelfredzaamheid en persoonlijke- en sociale ontwikkeling.
**7..** Specialistische naschoolse opvang 4-13 jaar* (BSO+) voor de jeugdige (4 jaar tot de 1e dag van de maand waarop de jeugdige naar het voortgezet onderwijs gaat) bij wie er sprake is van een of meer van de volgende kenmerken, die tot effect hebben dat de jeugdige (tijdelijk) niet (volledig) naar een reguliere voorziening voor naschoolse opvang kan: gedragsproblematiek; ontwikkelingsachterstand; (licht) verstandelijke beperking of GGZ problematiek. Eventueel in combinatie met medische problemen.
De doelen van specialistische naschoolse opvang zijn:
- - opvang van de jeugdige met een extra ondersteuningsbehoefte;
- - gericht op het vergroten van de zelfredzaamheid, het versterken van (sociale) vaardigheden en het functioneren in een groep;
- - aanbrengen en behouden van structuur in en regie over het dagelijks leven (denk aan: hulp bij plannen van activiteiten, hulp bij het zich aan regels/afspraken houden, hulp bij de dagelijkse routine);
- - Bieden van toezicht;
- - Het kunnen functioneren in een groep.