Naar hoofdinhoud

Hoofdstuk 1

Artikel 1.5

Wettelijk kader

Onderdeel van Nota leningen- en garantiebeleid 2026

Bij het verlenen van borgstellingen en verstrekken van geldleningen is de gemeente gebonden aan wet- en regelgeving. De belangrijkste daarvan zijn: Algemene wet bestuursrecht (Awb) Het begrip subsidie is in de Awb gedefinieerd als “De aanspraak op financiële middelen, door een bestuursorgaan verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan als betaling voor aan hetbestuursorgaan geleverde goederen of diensten.”. Deze laatste toevoeging houdt in dat het geld is bedoeld ter stimulering van een doel en niet als een tegenprestatie voor het leveren van een product of dienst. Het subsidiebegrip heeft onder de Awb drie verschijningsvormen, te weten: de ‘traditionele’ vorm in termen van inkomensoverdracht voor activiteiten, maar ook: het garanderen van geldleningen en het verstrekken van geldleningen. Een aanvraag om een gemeentegarantie is dus een subsidieaanvraag. Gemeentewet (GemW) Op grond van artikel 160 lid 1 letter d van de GemW is het college bevoegd om tot privaatrechtelijke rechtshandelingen te besluiten. Het verlenen van borgstellingen of het verstrekken van geldleningen behoort daar ook toe. In artikel 169 lid 4 van de GemW is bepaald dat, indien de raad daarom verzoekt of indien de uitvoering van deze bevoegdheid ingrijpende gevolgen kan hebben voor de gemeente, het college geen besluit neemt dan nadat de raad zijn wensen en bedenkingen ter kennis van het college heeft kunnen brengen. De wijze waarop dit bij het garanderen of verstrekken van geldleningen gebeurt en de limietbedragen die daarbij worden gehanteerd is hierna uitgewerkt in bepaling 2.5. Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) De Wet fido geeft aan dat gemeenten slechts leningen mogen aangaan, verstrekken of garanderen indien dit past binnen de uitvoering van de lokale publieke taak. Wat onder de lokale publieke taak valt is aan de eigen gemeenteraad. De Wet fido schrijft gemeenten ook voor om zo weinig mogelijk risico’s te nemen bij het afgeven van borgstellingen en het verstrekken van geldleningen. Wet markt en overheid (MWCO) Deze wet ziet er op toe dat overheden en overheidsbedrijven geen marktverstoring veroorzaken voor particuliere ondernemingen door het geven van overheidssteun. Gemeenten kunnen en mogen uit hoofde van de publieke taak subsidies verlenen in de vorm van garanties en geldleningen indien de markt daarin in onvoldoende mate voorziet. Daarbij dient wel rekening gehouden te worden met (EU)-bepalingen inzake staatssteun1Artikelen 107, eerste lid, 108 en 109 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU)..

Verwijzingen

Rechtspraak bij dit artikel