Aan het besluit om tijdens de jaarwisseling 2026-2027 geen ontheffingen voor het afsteken van vuurwerk te verlenen, liggen de volgende overwegingen ten grondslag:
- - Onvoldoende toezicht mogelijk
Op grond van het Besluit veilige jaarwisseling dienen veel voorschriften aan een ontheffing te worden verbonden. Het gaat om veiligheidseisen aan het afsteekterrein en de veiligheidszone en om de eisen waar de ontbranders en de supervisors aan dienen te voldoen. Tevens moeten er aan de ontheffing voorschriften ten aanzien van het bezit en de wijze en het moment van het tot ontbranding brengen van vuurwerk worden verbonden.
Een deel van het toezicht op de naleving van de ontheffingsvoorschriften kan voorafgaand aan het ontbrandingsmoment plaatsvinden, zoals controle op de inrichting van het afsteekterrein. In een belangrijk deel van het toezicht kan echter niet worden voorzien. Op het moment van het ontbranden van het vuurwerk is er namelijk geen toezicht beschikbaar. Vanwege de veiligheidsrisico’s tijdens de jaarwisseling werken de bijzondere opsporingsambtenaren van de gemeente op 31 december 2026 niet in de avond.
Tijdens de jaarwisseling is de politiecapaciteit maximaal belast en primair gericht op excessen of ernstige ordeverstoringen. Hierdoor ontbreekt toezicht op de naleving van de ontheffingsvoorschriften tijdens het meest voor de hand liggende ontbrandingsmoment, namelijk tussen 23.00 en 02.00 uur.
Gelet op de veiligheidsrisico’s als de ontheffingsvoorschriften niet worden nageleefd en het ontbreken van toezicht daarop, is het verlenen van ontheffingen in deze situatie onverantwoord.
- - Handhaving op illegaal vuurwerk mogelijk maken
Ondanks het algehele vuurwerkverbod (met uitzondering van fop- en schertsvuurwerk), zal er naar verwachting voor en tijdens de jaarwisseling van 2026-2027 nog veel vuurwerk in omloop zijn. Dat kan F2-vuurwerk zijn dat nog over is van voorgaande jaren. Het kan ook F3 en F4 vuurwerk zijn, dat net als andere jaren in het buitenland is gekocht. In België, Duitsland en Polen gelden hiervoor andere regels en is dit type vuurwerk nog verkrijgbaar.
Als ontheffingen worden verleend voor het afsteken van F2-vuurwerk, dan kan dat in combinatie met het afsteken van illegaal vuurwerk een diffuse situatie opleveren. Het handhaven van de openbare orde tijdens de jaarwisseling brengt al de nodige uitdagingen voor de politie met zich mee. Daar komt de handhaving van het vuurwerkverbod bij. Als de politie daarbij een onderscheid moet maken tussen ‘legale’ en ‘illegale’ knallen, dan komt de handhaafbaarheid van het vuurwerkverbod in het gedrang. Het is voor de politie ondoenlijk om vast te stellen of een knal is veroorzaakt door het ontbranden van een stuk vuurwerk, waar ontheffing voor is verleend, of door het afsteken van een illegaal stuk vuurwerk, zeker in de vaak onoverzichtelijke en voor hulpverleners risicovolle nachtelijke uren tijdens de jaarwisseling.
Gelet op de grensligging van de gemeente, is de verwachting dat tijdens elke jaarwisseling illegaal vuurwerk in omloop zal zijn.
- - Aansprakelijkheid
Het ontbranden van vuurwerk kan leiden tot schade en letsel. Iemand die schade lijdt als gevolg van met een ontheffing afgestoken vuurwerk, kan een vereniging of stichting die de ontheffing heeft gekregen aansprakelijk stellen. Het is onduidelijk of er voor de jaarwisseling 2026-2027 al adequate en betaalbare aansprakelijkheidsverzekeringen voor ontheffinghouders beschikbaar zijn. Ook kan het voor een slachtoffer moeilijk zijn om te bewijzen door welk vuurwerk hij of zij schade heeft geleden en door wie dit werd afgestoken. Naar verwachting zal er namelijk tijdens de jaarwisseling 2026-2027 nog een ruime hoeveelheid illegaal vuurwerk in omloop zijn. Dit zal naar verwachting ook bij latere jaarwisselingen het geval zijn gelet op de grensligging van de gemeente. Zoals gezegd kan het gelijktijdig afsteken van illegaal vuurwerk en vuurwerk met ontheffing een diffuse situatie opleveren, waarbij het lastig is om te bepalen door welk vuurwerk de schade is veroorzaakt.
In uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij onzorgvuldig handelen, kan de gemeente aansprakelijk gesteld worden. Het is niet duidelijk of hiervan sprake is als een ontheffing wordt verleend, terwijl vooraf duidelijk is dat er geen gemeentelijk toezicht zal zijn tijdens het ontbranden van het vuurwerk. Mede daarom zullen er geen vuurwerkontheffingen in Beesel worden verleend.
- - Onvoldoende capaciteit en kennis om aanvragen tijdig te beoordelen
Het beoordelen en verlenen van ontheffingen voor het afsteken van vuurwerk is een nieuwe taak, waar de gemeentelijke organisatie nog niet op is ingericht. Het Besluit veilige jaarwisseling treedt op 1 augustus 2026 in werking. Vanaf dat moment is het mogelijk om een aanvraag voor een ontheffing in te dienen.
Om aanvragen zorgvuldig en tijdig te kunnen behandelen, moet de gemeente een aanvraagprocedure en een intern beoordelingsproces inrichten. Hiervoor moet voldoende capaciteit beschikbaar zijn en moeten de betrokken medewerkers beschikken over de benodigde juridische, technische en veiligheidsspecifieke deskundigheid. Afhankelijk van de aanvraag kan daarnaast advies nodig zijn van betrokken ketenpartners, zoals politie en brandweer. Het is op dit moment onzeker of deze ketenpartners over voldoende capaciteit en deskundigheid beschikken om de gemeente tijdig en adequaat te adviseren. Hierdoor kan niet worden gewaarborgd dat voor de jaarwisseling 2026-2027 tijdig een deugdelijk en zorgvuldig proces voor het beoordelen en eventueel verlenen van ontheffingen kan worden doorlopen.
Ook voor de aanvragers van een ontheffing is het nieuw. Het kost tijd en geld om een vereniging of stichting op te richten, supervisors en ontbranders te vinden, een geschikt afsteekterrein te vinden, een veiligheidsplan op te stellen en om aan alle andere wettelijke eisen voor een ontheffing te voldoen. Het ligt daarom niet voor de hand dat er vanaf 1 augustus 2026 direct complete en ontvankelijke aanvragen zullen worden ingediend. Het is waarschijnlijk dat de aanvragen pas later in het najaar zullen worden ingediend en dat deze niet in één keer compleet zullen zijn.
Gelet op het bovenstaande is het niet mogelijk om voor de jaarwisseling 2026-2027 binnen een werkbare termijn ontheffingen te beoordelen en te verlenen. Door tijdig aan te geven dat deze jaarwisseling in Beesel geen ontheffingen zullen worden verleend, wordt bovendien voorkomen dat (vuurwerk)verenigingen of -stichtingen onnodig kosten maken voor stukken, die bij de aanvraag moeten worden ingediend.