Ach, een aardigheidje, u denkt: moet kunnen. Zo begint het meestal. Een kleine attentie, vanwege de goede relatie, wat is daar nou mis mee? weinig inderdaad, als het daarbij blijft. En als het klein blijft. Maar daar zit dikwijls de valkuil. Het blijft er niet altijd bij. Bovendien ontstaat er een zekere afhankelijkheid en een gevoel een tegenprestatie te moeten leveren. Dat is het gevaar van het hellend vlak. Zover mag het dus niet komen. Daarom heeft het college de notitie integriteit voor medewerk(st)ers vastgesteld. Niet omdat Almelose medewerk(st)ers het niet zo nauw nemen met bepaalde normen. Integendeel! Maar gewoon om even, voor alle zekerheid, een paar puntjes op de i te zetten. Zo van: kijk, dit zijn zaken waaraan wij ons gebonden achten: schone handen. Niet meer, maar ook niet minder.
Integere overheid:
Sinds een aantal jaren is de discussie over de 'integere overheid' actueel. Enkele spraakmakende voorvallen vormden daartoe de aanleiding. Bovendien duiken er nog steeds nieuwe op. Naast wat wettelijk gewoon verboden is, blijkt een grijs gebied te bestaan van min of meer dubieuze handelingen. Overheidsdienaren moeten zich daarvan verre houden. Het heeft alles te maken met de veranderde positie van de overheid. In plaats van nog te opereren vanuit een gesloten front is zij een soort marktpartij geworden, inclusief verzelfstandiging en uitbesteding van taken. Het bedrijfsleven is de partner in de markt geworden. Grenzen zijn vager geworden en de kans voor bestuurders en ambtenaren om uit te glijden daardoor groter. Dat vraagt om extra aandacht en voorzichtigheid.
Glazen huis:
Maatschappelijk opereert de overheid tegenwoordig in een 'glazen huis'. Dat suggereert kwetsbaarheid, maar het kan ook een extra steun betekenen. Zo lang bestuurders en ambtenaren zorgen voor open en transparant optreden, bouwen zij automatisch een extra veiligheid in bij hun optreden. Doorzichtigheid betekent meer oplettendheid. Om de betrouwbaarheid en geloofwaardigheid van de gemeente Almelo te beschermen en te waarborgen heeft het college een aantal regels vastgesteld. Die staan in de gedragsregels. Ze zijn bedoeld als ruggesteun. Precieze grenzen zijn moeilijk aan te geven. Het is een kwestie van normbesef. Je kunt het ook zo omschrijven: "Zodra je het niet meer aan je collega's durft te vertellen, zit je fout".
GEDRAGSREGELS MEDEWERK(ST)ERS
Integriteit:
Integriteit is geen optelsom van vastomlijnde regels. We spreken liever over een integere houding. Een integere medewerk(st)er is iemand die zijn functie correct uitoefent en zich in zijn contacten eerlijk en oprecht gedraagt. U stemt uw handelen af op het belang van de organisatie en niet op dat van uzelf of dat van (individuele) derden. U voorkomt dat de schijn van afhankelijkheid ontstaat. De belangrijkste vuistregel voor deze houding is 'openheid'. Kunt u het aan uw baas of collega’s vertellen? Andere belangrijke kenmerken zijn loyaliteit tegenover de werkgever en terughoudendheid in gedrag.
Eigen verantwoordelijkheid:
Voor de integriteit is de eigen verantwoordelijkheid van de medewerk(st)er het meest belangrijk. In twijfelgevallen dient u te overleggen met de leidinggevende.
aanvaarden van geschenken, geld en goederen:
U meldt alle geschenken, met uitzondering van geschenken of attenties tot max. f.50,=, in het werkoverleg aan de leiding of het college. Relatiegeschenken mogen niet leiden tot een bevoorrechte positie. Het is ongewenst geschenken op uw privé-adres te ontvangen, omdat dit de indruk geeft dat anderen er niet van mogen weten. Geld en goederen die u te gelde kunt maken, mag u nooit accepteren.
Reizen en diners:
Lunches en maaltijden horen er gewoon bij: om snel een afspraak te kunnen maken of om de afsluiting van een project te vieren. Anderzijds is het van belang om uiterst zorgvuldig te zijn met het accepteren van uitnodigingen tijdens de onderhandelingsfase. Het is verstandig om als regel te hanteren dat u in deze fase geen uitnodigingen accepteert. Voor reizen staat voorop dat ze functioneel en in het belang van de gemeente moeten zijn. Bijvoorbeeld om te zien hoe een systeem of product in de praktijk functioneert. Als u twijfelt, vraagt u toestemming bij uw leiding of het college.
WERKZAAMHEDEN NAAST EIGEN FUNCTIE
Initiatief ambtenaar
U bent verplicht aan het college opgave te doen van nevenwerkzaamheden die u verricht of gaat verrichten waarvan u meent dat deze nevenwerkzaamheden de belangen van de dienst, voorzover deze verband houden met uw functievervulling, kunnen raken. De verantwoordelijkheid ligt daarmee bij u: u moet zich een oordeel vormen.
Registratie van nevenwerkzaamheden
Van de aan- en afmeldingen van nevenwerkzaamheden bestaat een registratie die in het persoonsdossier is opgenomen. Een formulier voor aan- en afmeldingen is bij uw p&o-dienst te verkrijgen.
Toetsing door directeur
Na uw opgaaf toetst uw directeur of de nevenwerkzaamheid:
- - de goede functievervulling of
- - de goede functionering van de openbare dienst,
voorzover deze in verband staat met de functievervulling, in redelijkheid is verzekerd. Als het antwoord daarop neen is geldt een verbod voor het verrichten van de nevenwerkzaamheden.
Criteria toetsing door directeur
Voor de toetsing gelden de volgende criteria:
- - onoorbare belangenverstrengeling;
- - botsing van belangen;
- - schade aan het aanzien van het ambt;
- - onvoldoende beschikbaarheid voor de functie.
ALGEMEEN
Ambtelijke topfuncties
Leidinggevenden moeten niet alleen het goede voorbeeld geven maar ook hun medewerk(st)ers begeleiden en werkbare afspraken maken voor de afdeling.
Privé gebruik van interne faciliteiten
Structureel gebruik van de faciliteiten van de werkgever is niet toegestaan. Als norm geldt dat de werknemer geen gebruik mag maken van gemeenschapsgeld voor eigen doeleinden. Incidenteel privé gebruik van de telefoon, fax internet, e-mail of andere vormen van digitale overdracht en het kopieerapparaat is toegestaan: dagelijks gebruik valt hier niet onder.
Vertrouwelijke informatie
De basisregel is simpel: als u weet dat iets vertrouwelijk moet blijven, moet u het ook geheim houden. Als u twijfelt, bedenk dan of u het ook zou vertellen als uw leidinggevende erbij zat. In alle gevallen is het verstandig om voorzichtig te zijn met het verstrekken van informatie aan derden.
ten slotte
Het college staat achter de gedragsregels. Dit betekent dat reizen en geschenken in de collegevergadering worden gemeld. De goede naam van onze gemeente hangt af van het gedrag van alle bestuurders en medewerk(st)ers. Naast deze gedragscode kijken wij daarom ook naar andere maatregelen die de integriteit van onze medewerk(st)ers en organisatie kunnen bevorderen. Wij passen procedures aan, inventariseren welke gevoelige functies er zijn en misschien moeten mensen vaker van functie wisselen. Door het bewust maken van bestuur, leiding en werknemers blijft de goede naam van onze organisatie gewaarborgd.