Naar de inhoud
Wetpunt
Inloggen

Beslisboom

Is de werkgever aansprakelijk voor de schade?

Deze beslisboom loopt de werkgeversaansprakelijkheid langs. Hij vraagt wie beschermd is, waar de schade ontstond, en of de werkgever zijn zorgplicht nakwam. Voor ongevallen buiten het werk zelf volgt de boom het goed werkgeverschap.

Deze beslisboom hoort bij het thema Werkgeversaansprakelijkheid.

Alle stappen lezen

Stap 1. Werkt de benadeelde voor de werkgever?

art. 7:658 BW beschermt de werknemer met een arbeidsovereenkomst. Lid 4 geeft dezelfde bescherming aan wie zonder arbeidsovereenkomst werk doet in het beroep of bedrijf van een ander. Denk aan een uitzendkracht of een zelfstandige die op de werkvloer meewerkt.

  • Ja, met een arbeidsovereenkomst: ga naar stap 2
  • Ja, zonder arbeidsovereenkomst, in zijn bedrijf: ga naar stap 2
  • Nee: ga naar stap 7

Stap 2. Waar ontstond de schade?

art. 7:658 BW gaat over schade die de werknemer lijdt in de uitoefening van zijn werkzaamheden. Dat is in elk geval het werk zelf, op de werkplek of met het gereedschap van de werkgever. Bij een verkeersongeval tijdens het werk speelt ook goed werkgeverschap art. 7:611 BW. Bij een activiteit rond het werk, zoals een personeelsuitje, hangt het van de omstandigheden af. Dan kan goed werkgeverschap de grondslag zijn.

  • Bij het werk zelf: ga naar stap 3
  • In het verkeer, tijdens het werk: ga naar stap 9
  • Bij een activiteit rond het werk, zoals een uitje: ga naar stap 5
  • In de vrije tijd, los van het werk: ga naar stap 8

Stap 3. Kan de werkgever aantonen dat hij de maatregelen nam en de aanwijzingen gaf die redelijkerwijs nodig waren?

De werkgever richt de werkplek en het gereedschap veilig in art. 7:658 BW. Hij geeft de aanwijzingen die redelijkerwijs nodig zijn om schade te voorkomen. De werkgever moet aantonen dat hij dat deed, niet de werknemer. Wat redelijkerwijs nodig is, hangt af van het werk en van de omstandigheden. De rechter kijkt ook of de maatregel het ongeval had kunnen voorkomen.

Stap 4. Is de schade in belangrijke mate het gevolg van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer?

De werkgever kan aantonen dat de schade in belangrijke mate komt door opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. Dan is hij niet aansprakelijk art. 7:658 BW. Het woord 'bewuste' laat zien dat gewone onvoorzichtigheid niet genoeg is. De Hoge Raad gaf een maatstaf voor bewuste roekeloosheid in ECLI:NL:HR:2008:BB6175.

Stap 5. Organiseerde de werkgever de activiteit, of had hij er zeggenschap over?

Goed werkgeverschap art. 7:611 BW kan meebrengen dat de werkgever zorgt voor veiligheid bij een activiteit voor zijn personeel. De Hoge Raad leidde daaruit een zorg- en preventieplicht af bij een rollerskateles op een bedrijfsuitje. Regelde de werkgever de activiteit niet, dan ligt aansprakelijkheid minder voor de hand.

Stap 6. Nam de werkgever redelijke maatregelen om ongelukken bij de activiteit te voorkomen?

Bij een activiteit rond het werk toetst de rechter aan goed werkgeverschap art. 7:611 BW. Hij kijkt welke voorzorgen de werkgever redelijkerwijs kon nemen. Denk aan instructie, beschermende middelen of een veilige aanbieder.

Stap 7. De werkgeversaansprakelijkheid uit art. 7:658 BW geldt niet voor iemand die niet voor de werkgever of in zijn bedrijf werkt. De benadeelde kan de schade wel verhalen als de werkgever een onrechtmatige daad pleegde.

Deze uitkomst rust op

Stap 8. Schade in de vrije tijd, los van het werk, valt niet onder de werkgeversaansprakelijkheid. Heeft iemand anders de schade veroorzaakt, dan kan de werknemer die persoon aanspreken.

Deze uitkomst rust op

Stap 9. Bij een verkeersongeval tijdens het werk kijkt de rechter naar de zorgplicht en naar goed werkgeverschap. Goed werkgeverschap kan meebrengen dat de werkgever zorgt voor een behoorlijke verzekering. Dat speelt bij werknemers die voor het werk aan het verkeer deelnemen. Of de werkgever aansprakelijk is, hangt af van de omstandigheden.

Deze uitkomst rust op

Stap 10. De werkgever is niet aansprakelijk op grond van art. 7:658 BW als hij aantoont dat hij zijn zorgplicht nakwam. De werknemer kan nagaan of een ander de schade veroorzaakte, of zijn eigen verzekering aanspreken.

Deze uitkomst rust op

Stap 11. De werkgever is niet aansprakelijk als de schade in belangrijke mate komt door opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. De werkgever moet dat aantonen. Gewone onvoorzichtigheid is niet genoeg, dus de werkgever moet dat stevig onderbouwen.

Deze uitkomst rust op

Stap 12. De werkgever is aansprakelijk voor de schade van de werknemer. Een afspraak die deze aansprakelijkheid uitsluit of beperkt, helpt de werkgever niet. Bij iemand zonder arbeidsovereenkomst beslist de kantonrechter over de vordering.

Deze uitkomst rust op

Stap 13. De werkgever kan aansprakelijk zijn op grond van goed werkgeverschap. De rechter kijkt welke zorg de werkgever redelijkerwijs had moeten nemen en of die het ongeluk had voorkomen.

Deze uitkomst rust op

Stap 14. Aansprakelijkheid van de werkgever ligt hier niet voor de hand. De werknemer kan kijken of een ander de schade veroorzaakte, bijvoorbeeld de organisator van de activiteit.

Deze uitkomst rust op