Naar de inhoud

Beslisboom

Mag ik aanhouden buiten heterdaad?

Je wilt een verdachte aanhouden, maar je ziet het feit niet gebeuren. Deze beslisboom loopt de verdenking, de heterdaad en de voorlopige hechtenis langs. Daarna volgt het bevel van de officier of de hulpofficier van justitie.

Deze beslisboom hoort bij het thema Staande houden en aanhouden.

Alle stappen lezen

Stap 1. Volgt uit feiten of omstandigheden een redelijk vermoeden dat deze persoon een strafbaar feit heeft begaan?

Aanhouden mag alleen bij een verdachte. Verdachte is degene tegen wie uit feiten of omstandigheden een redelijk vermoeden van schuld volgt art. 27 Sv. Noem voor jezelf de feiten die je zag, hoorde of kreeg doorgegeven. Een gevoel of alleen een tijdstip in de nacht is niet genoeg.

Stap 2. Ontdek je het feit terwijl het wordt begaan of terstond daarna?

Dat is ontdekking op heterdaad art. 128 Sv. Heterdaad duurt niet langer dan kort na het feit. Hoe lang dat is, hangt af van de omstandigheden. Als je de verdachte pas veel later vindt, is het geen heterdaad meer.

Stap 3. Is het een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten?

Buiten heterdaad mag je alleen aanhouden bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten art. 54 Sv. Dat zijn onder meer misdrijven met een strafmaximum van vier jaar of meer. Ook de misdrijven die art. 67 Sv bij naam noemt, horen erbij. Eenvoudige mishandeling staat daar bijvoorbeeld in. Een overtreding nooit.

Stap 4. Kun je het bevel van de officier van justitie krijgen of afwachten?

Buiten heterdaad houdt de opsporingsambtenaar aan op bevel van de officier van justitie art. 54 Sv. De officier mag het bevel mondeling of schriftelijk geven. Als dat bevel niet kan worden afgewacht, gaat de bevoegdheid naar de hulpofficier van justitie.

Stap 5. Ben je zelf hulpofficier van justitie?

Als het bevel van de officier niet kan worden afgewacht, komt de bevoegdheid toe aan de hulpofficier van justitie art. 54 lid 3 Sv. De hulpofficier meldt de aanhouding daarna onverwijld aan de officier.

Stap 6. Kun je het bevel van een hulpofficier van justitie afwachten?

Soms kan het bevel van de officier en van de hulpofficier niet worden afgewacht. Dan mag de opsporingsambtenaar zonder bevel aanhouden art. 54 lid 4 Sv. Denk aan een verdachte die op het punt staat te vertrekken. Als je wel even kunt wachten, vraag dan eerst het bevel.

Stap 7. Je mag deze persoon niet aanhouden en niet staande houden, want hij is geen verdachte. Je kunt hem wel vragen stellen. Als het redelijkerwijs nodig is voor je politietaak, mag je inzage in zijn identiteitsbewijs vorderen.

Deze uitkomst rust op

Stap 8. Dit is heterdaad, dus je mag de verdachte aanhouden. Dat geldt voor elk strafbaar feit en voor iedereen. Breng de verdachte ten spoedigste naar de plaats van verhoor voor voorgeleiding aan de hulpofficier of de officier van justitie.

Deze uitkomst rust op

Stap 9. Je mag de verdachte buiten heterdaad niet aanhouden, want voor dit feit is voorlopige hechtenis niet toegelaten. Je mag hem wel staande houden om zijn identiteit vast te stellen. Daarna kun je het feit afhandelen met een proces-verbaal.

Deze uitkomst rust op

Stap 10. Vraag het bevel van de officier van justitie en houd de verdachte daarna aan. Een mondeling bevel vermeld je in het proces-verbaal. Breng de verdachte ten spoedigste voor aan de hulpofficier of de officier van justitie.

Deze uitkomst rust op

Stap 11. Als hulpofficier van justitie heb je de bevoegdheid om de aanhouding te laten doen of zelf aan te houden. Meld de aanhouding onverwijld, mondeling of schriftelijk, aan de officier van justitie. Een mondeling bevel vermeld je in het proces-verbaal.

Deze uitkomst rust op

Stap 12. Vraag het bevel van een hulpofficier van justitie en houd de verdachte daarna aan. De hulpofficier meldt de aanhouding onverwijld aan de officier van justitie. Breng de verdachte ten spoedigste voor.

Deze uitkomst rust op

Stap 13. Je mag de verdachte zonder bevel aanhouden, omdat je het bevel niet kunt afwachten. Breng hem ten spoedigste voor aan de hulpofficier of de officier van justitie. Schrijf in het proces-verbaal waarom je niet kon wachten.

Deze uitkomst rust op