Beslisboom
Mag ik de auto doorzoeken?
Deze beslisboom helpt je bepalen of je een auto mag doorzoeken, alleen mag rondkijken of alleen mag controleren. Je beantwoordt per stap één vraag over de situatie. De uitkomst noemt het artikel waarop je bevoegdheid rust.
Deze beslisboom hoort bij het thema Doorzoeken van voertuig en woning.
Alle stappen lezen
Stap 1. Wat wil je bereiken met het zoeken in de auto?
Het doel bepaalt welk artikel je gebruikt. Bij een verkeerscontrole ga je na of de bestuurder de Wegenverkeerswet naleeft art. 160 WVW. Bij opsporing zoek je bewijs of een voorwerp om in beslag te nemen art. 96b Sv. Wil je een verdachte in de auto aanhouden, dan gelden de regels voor aanhouden art. 55 Sv.
Stap 2. Zie of merk je tijdens de controle iets dat wijst op een strafbaar feit?
Bij een controle mag je de bestuurder laten stoppen, zijn papieren bekijken en nagaan of hij de regels naleeft art. 160 WVW. Je mag van buiten in de auto kijken. Zie, ruik of hoor je iets dat wijst op een strafbaar feit, dan is er een verdachte art. 27 Sv. Vanaf dat moment begint de opsporing.
Stap 3. Is er heterdaad, of verdenk je iemand van een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten?
Heterdaad is ontdekking terwijl het feit wordt begaan of terstond daarna art. 128 Sv. Voorlopige hechtenis is onder meer toegelaten bij een misdrijf met een strafmaximum van vier jaar of meer art. 67 Sv. Artikel 67 noemt ook een aantal misdrijven bij naam. Kijk naar het feit dat je verdenkt en zoek het strafmaximum op.
Stap 4. Kun je het voorwerp zien en pakken zonder te zoeken?
Wie een plaats mag betreden om in beslag te nemen, mag rondkijken en pakken wat voor de hand ligt art. 96 Sv. Een tas die zichtbaar op de achterbank ligt, valt daaronder. Moet je een klep openen, iets optillen of onder de stoelen kijken, dan doorzoek je de auto.
Stap 5. Heb je een aanwijzing dat er drugs of wapens in de auto zijn?
Twee bijzondere wetten geven een eigen bevoegdheid, ook zonder heterdaad of een misdrijf uit artikel 67. Weet of vermoed je redelijkerwijs dat er drugs in de auto zijn, dan heb je toegang tot de auto art. 9 Opw. Is er een strafbaar feit met wapens gepleegd, of zijn er aanwijzingen dat dat gaat gebeuren? Dan mag je de auto onderzoeken art. 51 WWM.
Stap 6. Is er heterdaad, of verdenk je de persoon van een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten?
Om een verdachte aan te houden, mag een opsporingsambtenaar elke plaats betreden art. 55 Sv. Buiten heterdaad mag je alleen aanhouden bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten art. 54 Sv. Doorzoeken om de verdachte te vinden mag ook alleen bij heterdaad of zo'n misdrijf art. 55a Sv.
Stap 7. Je mag de bestuurder laten stoppen en controleren of hij de Wegenverkeerswet naleeft, maar je mag de auto niet doorzoeken. Merk je later iets op dat wijst op een strafbaar feit, dan begint de opsporing en gelden andere regels.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 160, Wegenverkeerswet 1994
De bestuurder moet stoppen, zijn papieren tonen en meewerken aan het onderzoek naar de naleving van de Wegenverkeerswet.
- Artikel 159, Wegenverkeerswet 1994
Opsporingsambtenaren en enkele andere aangewezen ambtenaren zijn belast met de opsporing van verkeersfeiten.
Stap 8. Je mag de auto openen, zoekend rondkijken en het voorwerp dat je ziet in beslag nemen. Wil je daarna verder zoeken, dan doorzoek je de auto op grond van artikel 96b Sv. Maak van het beslag een kennisgeving van inbeslagneming.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 96, Wetboek van Strafvordering
Bij heterdaad of een verdenking uit artikel 67 mag je elke plaats betreden om in beslag te nemen.
- Artikel 94, Wetboek van Strafvordering
Het voorwerp moet vatbaar zijn voor beslag, en je maakt een kennisgeving van inbeslagneming.
Stap 9. Je mag de auto doorzoeken om iets in beslag te nemen, en je mag je de toegang verschaffen. Een woongedeelte, zoals in een camper, doorzoek je alleen met toestemming van de bewoner. Je mag de bestuurder laten stoppen en de auto naar een plaats laten brengen die jij aanwijst.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 96b, Wetboek van Strafvordering
Bij heterdaad of een verdenking uit artikel 67 mag een opsporingsambtenaar een vervoermiddel doorzoeken om in beslag te nemen.
- Artikel 94, Wetboek van Strafvordering
Wat je vindt, neem je in beslag als het vatbaar is, met een kennisgeving van inbeslagneming.
Stap 10. Je hebt toegang tot de auto, ook tot een woongedeelte, en je mag drugs in beslag nemen. Die toegang staat zoekend rondkijken toe en geen doorzoeking. Vind je drugs, dan is er meestal heterdaad en kun je verder doorzoeken op grond van artikel 96b Sv.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 9, Opiumwet
Bij een redelijk vermoeden van drugs heb je toegang tot het vervoermiddel en mag je beslag leggen.
- Artikel 96b, Wetboek van Strafvordering
Bij heterdaad of een verdenking uit artikel 67 mag je het vervoermiddel doorzoeken.
Stap 11. Je mag de auto onderzoeken op wapens en munitie. Je mag vorderen dat de bestuurder stopt, de auto naar een aangewezen plaats brengt en meewerkt. Vind je een wapen, dan is er meestal heterdaad en kun je ook doorzoeken op grond van artikel 96b Sv.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 51, Wet wapens en munitie
Opsporingsambtenaren mogen vervoermiddelen onderzoeken als er redelijkerwijs aanleiding is op grond van een feit met wapens.
- Artikel 96b, Wetboek van Strafvordering
Bij heterdaad of een verdenking uit artikel 67 mag je het vervoermiddel doorzoeken.
Stap 12. Je mag de auto niet doorzoeken. Je kunt de bestuurder vragen of hij vrijwillig meewerkt, en dan kijkt de rechter of die toestemming echt vrijwillig was. Je kunt ook eerst meer feiten verzamelen die een verdenking onderbouwen.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 96b, Wetboek van Strafvordering
Zonder heterdaad of een verdenking uit artikel 67 geeft dit artikel je geen bevoegdheid om te doorzoeken.
- Artikel 27, Wetboek van Strafvordering
Een verdenking vraagt feiten of omstandigheden waaruit een redelijk vermoeden van schuld volgt.
Stap 13. Zit de verdachte zichtbaar in de auto, dan mag je de auto betreden en hem aanhouden. Moet je naar hem zoeken, dan mag je de auto doorzoeken met een machtiging van de officier. Is de zaak dringend, dan mag dat zonder machtiging en meld je het meteen aan de officier.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 55, Wetboek van Strafvordering
Een opsporingsambtenaar mag elke plaats betreden om een verdachte aan te houden.
- Artikel 55a, Wetboek van Strafvordering
Bij heterdaad of een verdenking uit artikel 67 mag een opsporingsambtenaar elke plaats doorzoeken om de verdachte aan te houden.
Stap 14. Je mag de verdachte niet aanhouden en de auto niet doorzoeken. Je kunt de verdachte wel staande houden om zijn identiteit vast te stellen. Daarna kun je de zaak met een proces-verbaal afdoen of de officier van justitie inlichten.
Deze uitkomst rust op
- Artikel 54, Wetboek van Strafvordering
Buiten heterdaad houd je alleen aan bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten.
- Artikel 52, Wetboek van Strafvordering
Een opsporingsambtenaar mag een verdachte staande houden om zijn identiteit vast te stellen.