Slechte staat van onderhoud, vocht en tocht
Geen tegemoetkoming in de kosten van woningaanpassing wordt toegekend indien de ondervonden belemmeringen voortvloeien uit de aard van de in de woonruimte gebruikte materialen of uit de slechte staat van onderhoud van de woonruimte. Evenmin valt het opheffen van vocht en tocht onder het begrip woonvoorziening.
Oppas-of verzorgingsoogpunt
Er kan geen financiële tegemoetkoming worden verstrekt voor een aanpassing die uit oppas-of verzorgingsoogpunt voor de belanghebbende gewenst is, bijvoorbeeld het aanbouwen van een slaapkamer voor een verpleegkundige in verband met intensieve zorgbehoefte gedurende de nachten.
Uitraasruimte
De uitraasruimte kan worden gedefinieerd als:
‘Een verblijfsruimte waarin een persoon die ten gevolge van een beperkingen in de vorm van een gedragsstoornis ernstig ontremd gedrag vertoond, zich kan afzonderen of tot rust kan komen.’
Om in aanmerking te komen voor een tegemoetkoming in de kosten van woningaanpassing moet in beginsel sprake zijn van een –hetzij uit een lichamelijke, hetzij uit een geestelijke beperking voortvloeiende- belemmering ten aanzien van (één van) de elementaire woonfuncties, welke in direct verband staat met een lichamelijke functionele beperking. Hoewel hiervan bij de uitraasruimte niet direct sprake is, wordt toch de mogelijkheid geboden deze voorziening te verlenen.
Aanpassen aan gemeenschappelijke ruimte
Hierover staat in de Verordening, artikel 12 lid 10:
Lid 10. Aanpassing van gemeenschappelijke ruimten
De volgende woningaanpassingen kunnen worden verstrekt voor gemeenschappelijke ruimten in een wooncomplex, als zonder deze voorziening de woning van belanghebbende voor hem ontoegankelijk blijft of niet te gebruiken is:
Automatische deuropeners;
hellingbanen van de openbare weg naar de toegang van het gebouw;
Extra trapleuningen bij een portiekwoning.
Voorzieningen als bedoeld in lid 1 worden niet verstrekt voor wooncomplexen die specifiek bestemd zijn voor ouderen en personen met een beperking, omdat deze voorzieningen dan algemeen gebruikelijke worden geacht.
Aanpassen of verhuizen
Voordat een keuze voor aanpassen of verhuizen kan worden gemaakt, zal met een aantal aspecten rekening moeten worden gehouden.
Als ergonomische belemmeringen onvoldoende kunnen worden opgelost door aanpassingen in de eigen woning, dan is verhuizen naar een andere geschiktere woonruimte de enige adequate oplossing.
Als aanpassing (technisch) mogelijk is, dan de verschillende consequenties zowel vanuit de gemeente als vanuit de belanghebbende afwegen tegen onder meer de kosten van de verschillende opties.
Er zijn aangepaste of eenvoudig aan te passen woningen aanwezig.
Vergelijking van aanpassingskosten van de huidige versus de nieuwe woonruimte.
Volkshuisvestelijke afwegingen.
Aangepaste woning beschikbaar. In Leeuwarden wordt, door een systeem van registratie van aangepaste woningen, ernaar gestreefd beschikbare woning zo adequaat mogelijk opnieuw in te zetten.
Snelheid waarmee woonprobleem kan worden opgelost.
In een aantal gevallen kan verhuizing het woonprobleem veel sneller oplossen.
Sociale omstandigheden.
Sociale omstandigheden zullen een rol spelen bij de afweging aanpassen of verhuizen. Hierbij kan worden gedacht aan de binding die de belanghebbende heeft met de wijk of buurt. Maar ook de nabije aanwezigheid van mantelzorg, afstand tot de verschillende voorzieningen (winkels, ziekenhuis etc) spelen een rol.
Integrale afweging van de verschillende categorieën Wmo voorzieningen.
Afstemming met vervoersvoorzieningen: afstand tot openbaar vervoershaltes, aanwezigheid van voorzieningen, winkels, ziekenhuis etc. De gemeente kan tot de conclusie komen dat het adequater is om de huidige woning aan te passen dan de belanghebbende te laten verhuizen in verband met behoud van de bereikbaarheid van voorzieningen waardoor minder aanvullende maatregelen genomen hoeven te worden.
Woonlastenconsequenties.
Een vergelijking maken tussen woonlasten van het aanpassen van de huidige woonruimte versus het verhuizen naar een andere woonruimte. Rekening gehouden kan worden met de (hoogte en de duur)
van de te ontvangen huurtoeslag. Voor huiseigenaar waarvan de hypotheek inmiddels volledig is afgelost zijn de financiële consequenties van een verhuizing aanzienlijk.
Is de belanghebbende eigenaar of huurder van de woning.
Is de belanghebbende eigenaar dan heeft een verhuizing andere consequenties dan bij een huurder. Vermogenswinsten of-verliezen dienen worden meegenomen in de overweging. Evenals de mogelijkheid tot hergebruik van de woningaanpassing.
Woningmarkt.
Door externe factoren op de woningmarkt kan een verplichte verkoop van een woning leiden tot een nadelig financieel gevolg voor de belanghebbende. Een verhuisplicht zou dan kunnen leiden tot een onbillijke situatie.
Algemeen gebruikelijk in een wooncomplex voor ouderen
De in hoofdstuk 2.3 genoemde voorbeelden zijn algemeen gebruikelijk voor iedere Nederlander. Daarnaast bestaan er voorzieningen die niet voor iedere Nederlander algemeen gebruikelijk zijn, maar dat wel zijn binnen een specifieke woonvorm. Dat is bijvoorbeeld het geval bij een serviceflat of bij een ouderencomplex.
Rechtspraak stelt dat een bewoner van een serviceflat mag verwachten dat deze flat de mogelijkheid
biedt om daar als oudere op adequate wijze te kunnen wonen. Het mag dan ook als algemeen gebruikelijk worden beschouwd dat bewoners van een serviceflat kunnen beschikken over een lift en dat in de gemeenschappelijke ruimten de nodige voorzieningen (zoals een elektrische deuropener) aanwezig zijn. Ook als het voorzieningenniveau in zijn algemeenheid stijgt, mag daarvan nog uitgegaan worden. In een dergelijk geval is niet de gemeente op grond van de WMO, maar de woningeigenaar gehouden deze voorzieningen te bieden.
Ook bij de nieuwbouw (of renovatie) van een complex dat specifiek is bedoeld voor bewoning door ouderen en/of gehandicapten, mag dan worden verwacht dat de woningeigenaar voorzieningen aanbrengt die op die doelgroep zijn gericht. Zo kan ook bij een dergelijk complex een elektrische deuropener op een gemeenschappelijke toe- of doorgangsdeur als algemeen gebruikelijk worden aangemerkt.
Seniorenwoning
Levensloopbestendige woning
Rollator door –en toegankelijk
1 natte cel waarin douche en toilet
Anti slipvloer
Voldoende ruimte voor draaicirkel rolstoel
Raamsluiter met hendel
Geen niveauverschillen
Thermostaatkraan en glijstang douche
Thermostaatkraan en glijstang douche
Geen of kleine niveauverschillen (zoals bij balkon)
Anti slipvloer
Algemene ruimte:Geen niveauverschillenBereikbaar met liftElektrische deuropener
De mogelijkheid voor voorzieningen zoals elektrische deuropener etc.
Wandbeugels in douche/toilet
Bewoond door
Wonen ouderen (55+) met veelal beperkingen.
Door iedereen.
Doel: blijven wonen ondanks mogelijk toekomstige beperkingen.
Géén verhuiskostenvergoeding bij algemeen gebruikelijke verhuizingen
Uitgangspunt is dat indien een voorziening algemeen gebruikelijk is, deze niet wordt verstrekt vanuit de Wmo.
In de praktijk wordt alleen een verhuiskostenvergoeding geboden indien er – vanwege beperkingen die het voeren van een huishouden onmogelijk maken - sprake is van een acute noodzaak tot verhuizen naar een adequate woning of een woning die meer geschikt is om aan te passen.
Voor personen die wonen in een adequaat aangepaste woning betekent dit dat ze bij verhuizing als gevolg van een normale wooncarrière nog steeds in aanmerking kunnen komen voor een woningaanpassing, maar geen verhuiskostenvergoeding meer ontvangen. Voor deze mensen geldt dat zij vanuit de eigen verantwoordelijkheid van mensen moeten anticiperen op hun wooncarrière en hiermee ook financieel rekening dienen te houden.
Het begrip wooncarrière kan worden uitgewerkt in vier type verhuizingen. Deze verhuizingen passen bij de verschillende levensfasen van een mens. Voor elk van deze verhuizingen geldt dat ze algemeen gebruikelijk zijn en dat iedere “Leeuwarder” zich op deze verhuizingen kan voorbereiden.
Daarom wordt vanaf de inwerkingtreding deze verordening geen verhuiskostenvergoeding meer verstrekt voor de volgende algemeen gebruikelijke verhuizingen:
1. Verhuizing van het ouderlijk huis naar een zelfstandige woonruimte;
2. Verhuizing als gevolg van trouwen of samenwonen;
3. Verhuizing als gevolg van het krijgen van kinderen;
4. Verhuizing van senioren (65 jaar en ouder) naar een kleinere woning, omdat volwassen kinderen zelfstandig wonen en het huis te bewerkelijk is geworden.
De verhuiskostenvergoeding is bedoeld voor onder andere de kosten voor een verhuisbedrijf en
de kosten voor aanpassing van vloeren, ramen, plafond en muren. Er moet altijd eerst toestemming zijn van de gemeente, voordat er daadwerkelijk verhuisd wordt, om in aanmerking te komen voor een verhuiskostenvergoeding.
Hoofdstuk 5
Artikel 5.3
Uitzonderingen
Onderdeel van Beleidsregels individuele voorzieningen maatschappelijke ondersteuning Leeuwarden