Maatschappelijke vraagstukken komen voort uit:
• signalen van uitvoerders, samenwerkingspartners en inwoners die betrekking hebben op de situatie in de gemeente
• maatschappelijke ontwikkelingen die breed -bijvoorbeeld landelijk- aan de orde zijn
• data: feiten en cijfers.
Hieronder geven we de meest relevante signalen, ontwikkelingen en data voor de bundels die nu actueel zijn en waar dit beleidskader zich minimaal op richt.
Signalen
• Toename jongeren zonder startkwalificatie en voortijdig schoolverlaten op jongere leeftijd
• Jeugdcriminaliteit op jongere leeftijd
• Problematiseren van gedrag van kinderen/jongeren door de ouders
• Hoog aantal (complexe) echtscheidingen
• Toename diagnostisering psychiatrische aandoeningen (waaronder burn-out)
• Toename van mensen die tijdelijk of langdurig de grip op hun leven verliezen
• Toenemende complexe schuldenproblematiek en schaamte hierover
• Toename problemen huisvesting (meer vervuilde woningen, huisuitzettingen)
• Toename dakloosheid (spookjongeren: jongeren die niet geregistreerd zijn in BRP, gezinnen die onvoorbereid naar Nederland komen/terugkeren, economische dakloosheid)
• Toename interrelationeel geweld
• Toename eenzaamheid
• Toename (jonge) mantelzorgers
• Onrealistische verwachtingen van inzet van professionals, claimgedrag
Maatschappelijke ontwikkelingen
• Toenemende individualisering, polarisering en populisme
• Intergenerationele armoede
• Meer inwonersinitiatieven en zelforganisatie op allerlei gebieden
• Wijziging van de Wlz: inwoners met een langdurige psychische problematiek kunnen per 2021 een beroep doen op Wlz zorg
• Extramuralisering, mensen blijven langer thuis wonen met groter risico op onder meer eenzaamheid en overbelasting van de mantelzorg
• Jongeren en jongvolwassenen ervaren veel (maatschappelijke) druk c.q. een minder hoopvol toekomstperspectief
• Onvoldoende gekwalificeerd personeel door krapte op de arbeidsmarkt en onvoldoende nieuw potentieel (minder jongeren)
• Ontwikkelingen rondom de pensioenen: verhogen pensioenleeftijd, onzekerheid over hoogte pensioenen
• Toename zelfstandigen met onzekere inkomenssituatie
• Tekort aan betaalbare woningen
• Toenemend beroep op eigen verantwoordelijkheid (inclusief mantelzorgers, vrijwilligers)
• Afname banen op MBO niveau 1 en 2 waardoor toetreding tot de arbeidsmarkt voor sommigen onbereikbaar wordt
• Digitalisering
• Gemeentelijke tekorten sociaal domein
• Recentralisatie: Rijk stuurt op gedecentraliseerde taken
Data
• Bevolkingsgroei
• Meer alleenwonenden en éénoudergezinnen
• Toename vergrijzing
• Toename van gebruik Jeugdhulp
• Relatief hoog aantal inwoners met obesitas
• Toename gebruik genotmiddelen onder jongeren (actueel: lachgas)
• Toename chronische ziekten
• Dalende vaccinatiegraad