Art. 6 Duurzaamheidsprogramma 2021-2030 — Uitvoeringsprogramma 2021-2023

Onze duurzaamheidsambities zijn duidelijk en geven richting aan ons handelen. We weten wat we willen bereiken in 2025. Wat gaan we daar concreet voor doen in de komende drie jaar? En welke formatie, middelen en investeringen zijn daarvoor nodig? Versnellen, doen en leren. We voeren in de komende drie jaar een uitvoeringsprogramma uit, waarbij 2021 het overgangsjaar is van het Actieprogramma Duurzaamheid 2017-2020 naar het Duurzaamheidsprogramma 2021-2030. Dit uitvoeringprogramma start halverwege 2021 en loopt over de begrotingsjaren 2021, 2022 en 2023. In dit uitvoeringsprogramma staan de concrete maatregelen en acties die bijdragen aan het bereiken van de gewenste resultaten voor 2025. Eind 2023 evalueren we de resultaten en kijken we opnieuw vooruit. Op basis hiervan bepalen we het uitvoeringsprogramma voor de volgende twee jaar. Zo blijven we wendbaar en flexibel. Lopende projecten, die effectief en nog niet afgerond zijn, kunnen we voortzetten en onze leerervaring kunnen we gebruiken voor nieuwe initiatieven en projecten. Dit uitvoeringsprogramma is uitgewerkt in een algemeen deel en de drie eerder beschreven transities. •De algemene maatregelen en acties zijn gericht op het organiseren van communicatie, participatie, organisatie en cofinanciering. We werken van buiten naar binnen en staan open voor nieuwe initiatieven. Duurzame initiatieven willen we immers helpen realiseren. Dit vraagt capaciteit en middelen voor uitvoering van maatregelen en acties die nu nog niet bekend zijn. Voor deze vrije ruimte in het uitvoeringsprogramma budgetteren we menskracht en geld. Grotere projecten die hieruit voortkomen leggen we afzonderlijk aan het bestuur voor. Eind 2023 evalueren we de resultaten van het driejarige uitvoeringsprogramma. Zo blijven we wendbaar en flexibel, we gebruiken de leerervaring bovendien voor nieuwe initiatieven en projecten •Voor de drie transities zijn concrete maatregelen en acties vastgesteld die bijdragen aan de gewenste resultaten die we in 2025 willen bereiken. Deels bouwen we daarbij voort op lopende projecten en stimuleringsaanbod dat doeltreffend is geweest in de afgelopen jaren. Budget en formatie voor acties en maatregelen waarvan de kosten nu al bekend zijn, worden opgenomen in dit programma. Indien deze niet bekend zijn, nemen we hiervoor in het programma de kosten op voor nader onderzoek of het opstellen van een routekaart of projectplan. Deze worden in een later stadium afzonderlijk aan het bestuur voorgelegd, waarmee op dat moment het budget gevraagd wordt. Transitiefonds. In interne budgetten is vaak nog geen rekening gehouden met duurzame varianten van maatregelen. Vooruitlopend op een structurele oplossing voor de lange termijn maken we een transitiefonds. Om intern onze bedrijfsvoering te verduurzamen, financieren we daaruit de meerkosten van de duurzame variant. Denk daarbij aan maatregelen als circulair papier, energiezuinige apparatuur en investeringen voor afvalscheiding. Voor de duurzame (her)inrichting en het beheer van de openbare ruimte en verduurzaming van onze assets (zoals vastgoed en wagenpark) worden een transitiebudget en formatie gereserveerd. De huidige organisatie is hiertoe nog onvoldoende ingericht en bestaande budgetten zijn hiervoor nog niet toereikend. Denk daarbij aan aanpassing van beleid en beheerplannen en het uitvoeren van duurzame pilotprojecten. Per maatregelenblok is een kostenraming per jaar gemaakt. De benodigde financiën voor het uitvoeringsprogramma zijn verder uitgewerkt en toegelicht in hoofdstuk 7. 6.1 Algemene maatregelen en acties Algemene maatregelen en acties. Participatie en communicatie. Van buiten naar binnen. •Met betrokken inwoners, bedrijven en organisaties vervolg geven aan de uitkomst van de enquêtes uit najaar 2020, waaronder het starten van panels en meedenkgroepen. •Organiseren van een duurzaamheidsconferentie in samenwerking met raadsleden. •Oprichten van een (online) Duurzaamheidsplatform samen met inwoners en partners. •Het gebiedsgericht en per project organiseren van participatie. Uitvoeren van communicatiecampagnes voor de verschillende projecten. Cofinanciering. •Ruimte bieden aan kansrijke initiatieven uit de samenleving die concreet bijdragen aan de ambities en resultaten van dit programma. •Benutten van subsidiekansen op provinciaal, nationaal en Europees niveau door deze te koppelen aan passende projecten. Organisatie. •Aanstellen programmamanager en duurzaamheidsmakelaar voor het verbinden van externe en interne betrokkenen. •Vergroten van kennis door deelname in kennisplatforms en opleiden van medewerkers op duurzaamheidsthema’s. •Onderzoek naar aanpassing van alle meerjaren onderhoudsprogramma’s (MJOP’s) naar duurzame meerjaren onderhoudsprogramma’s (DMJOP’s). •Transitiegeld beschikbaar stellen voor bijdrage aan investeringen die leiden tot doorbraken. Wat gaat het kosten? Jaarlijks Communicatie & participatie. •Participatiemedewerker. •Middelen voor o.a. advies, campagnes, bijeenkomsten, website, informatieloket bibliotheek. € 80.000 (formatie) € 250.000 Cofinanciering. •Ondersteuning duurzame initiatieven en projecten. € 200.000 Organisatie. •Programmamanager, duurzaamheidsmakelaar, projectmanager initiatieven. •Training en kennisplatforms. •Advies en onderzoek t.b.v. verduurzaming eigen organisatie. •Transitiefonds intern investeringen doorbraak. •Doorontwikkeling informatie gestuurd werken, o.a. klimaatkansenkaarten. € 200.000 (formatie) € 80.000 € 150.000 € 250.000 € 50.000 6.2 Maatregelen en acties gericht op energietransitie Energiebesparing bebouwde omgeving en duurzame opwek. Maatregelen en acties energietransitie. Regionale Energiestrategie (RES). •Vaststellen van RES 1.0 in 2021: -Starten van projecten voor twee kansrijke gebieden om te komen tot realisatie van grootschalige duurzame opwek (wind en zon). -Stimuleren zon op grote daken in regionaal verband. Transitievisie Warmte (TVW). •Vaststellen TVW in 2021, waaronder Energiebronnenstrategie en Uitvoeringstrategie op weg naar aardgasvrij en in samenwerking met inwoners, bedrijven en overige relevante stakeholders. •TVW uitwerken in Programma op weg naar aardgasvrij en starten met Wijkuitvoeringsplannen in 2022. Wijkaanpakken gericht op energiebesparing en (op weg naar) aardgasvrij met o.a. aandacht voor financieringsconstructies en opslag van energie. •Vooruitlopend op de TVW uitvoeren van pilotproject Duurzame warmte Planetenbuurt samen met woningcorporatie Woonforte, de Alrijne Zorggroep en Stichting Scala College en Coenecoop College. Inwoners. Inwoners stimuleren tot het nemen van duurzame (no-regret) maatregelen en tot duurzame opwek van energie door: •energiecoaches. •Duurzaam Bouwloket. •advies en begeleiding verduurzaming VvE’s. •energiemaatjes. •duurzaamheidslening. •wijkaanpakken (gericht op no regret maatregelen). •een project gericht op het oplossen en voorkomen van energiearmoede. •prestatieafspraken met woningcorporaties. •samen met woningcorporaties te werken aan:. -energieadviezen aan huurders via energiecoaches. -het aanbrengen van kleine fysieke maatregelen bij 5.000 huurwoning met toegekende Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) subsidie. Bedrijven en maatschappelijke organisaties. •Uitvoeren van het project Lokaal. Elektriciteitsnetwerk ITC-PCT terrein (LEC). •Oprichten van een Regionaal Energie-loket voor bedrijven in de regio Midden-Holland en dit via een campagne onder de aandacht brengen. •Op vier bedrijventerreinen aan de slag met energiebesparing of -opwek op basis van de DPL methodiek (zie ook CE). •Handhaven omgekeerde bewijslast energiebesparende maatregelen door ODMH. •Zon op daken samen met LTO-Noord stimuleren in het buitengebied. •Ondersteunen van verenigingen en scholen door onder meer energiescans, energiemonitoring en kennisdeling. •Cofinanciering aanbieden om bestaande schoolgebouwen te verduurzamen met een subsidieplafond van € 400.000 per jaar t/m 2025. •Voortzetten Stimuleringslening voor duurzame maatregelen aan VvE’s, scholen, (sport)verenigingen, non-profitorganisaties, coöperaties. •Onderzoek naar andere financieringsconstructies voor de verduurzaming van scholen. Maatregelen en acties energietransitie. Energiebesparingbebouwde omgeving en duurzame opwek. Energiebesparing bebouwde omgeving en duurzame opwek. Gemeentelijke organisatie (assets). •Vaststellen van Routekaart verduurzamen gemeentelijk vastgoed waarin naast energie ook aandacht is voor klimaatadaptatie, biodiversiteit en circulariteit. Vooruitlopend hierop verduurzaming van divers vastgoed zoals Oude raadhuis en MFA Briljantstraat. •Optimaliseren energiemonitoring van ons vastgoed (doel 3% gebouwgebonden energiebesparing per jaar realiseren en gebruikersgebonden verbruik verlagen). •Nieuwbouw vastgoed is minimaal energieneutraal (ENG), aardgasvrij en waar mogelijk energieleverend. Renovatie vastgoed voldoet minimaal aan de eisen van Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG) en aardgasvrij. •Vervangen van de openbare verlichting door LED, zodat 85-90% uit LED-verlichting zal bestaan. Wat gaat het kosten? Een aantal projecten wordt gedekt uit bestaande budgetten, aanvullend is onderstaande nodig. Wat gaat het kosten? Een aantal projecten wordt gedekt uit bestaande budgetten, aanvullend is onderstaande nodig. RES, lokale uitvoering. •Onderzoek deelname gemeente aan potentiële business cases duurzame energieopwek, advies (start 2022). Jaarlijks € 50.000 (formatie) € 150.000 Warmtetransitie. •TVW procesbegeleiding + start wijkuitvoeringsplannen. € 100.000 •Pilotproject duurzame warmte Planetenbuurt € 75.000 (formatie) + € 100.000 € 50.000 Energiebesparing. •Aanbod inwoners (€ 900.000 RREW aangevraagd). •Aanbod voor bedrijven en organisaties (€ 863.500 RREW subsidie toegekend). •Cofinanciering scholen (400.000 investering per jaar gedurende 5 jaar). € 150.000 € 220.000 Gemeentelijke organisatie. •Verduurzaming vastgoed: opstellen routekaart en verduurzaming divers vastgoed in komende twee jaar (2 miljoen investering). •Onderzoek verduurzaming vastgoed (specialistische kennis). € 65.000 Maatregelen en acties energietransitie. Duurzame mobiliteit. Gemeentelijke organisatie. •In RES-regioverband samenwerken aan beleid voor schonere, slimmere en andere mobiliteit. •Opstellen van Ontwikkelrichtlijn waarbij duurzame mobiliteit uitgangspunt is in het ontwerp bij de gebiedsontwikkeling en (her)inrichting van wijken en straten. •Vaststellen van de lokale Integrale visie op laadinfrastructuur (onderdeel van de afspraken in de Nationale Agenda Laadinfrastructuur). •Verduurzamen van woon-werkverkeer regeling medewerkers Gemeente Alphen aan den Rijn. •Laatste verkeerslichten ombouwen naar LED. •Bijdragen aan duurzame mobiliteit door o.a. optimale afstelling van verkeerslichten. •Verduurzamen van ons wagenpark door:. -Elektrische voertuigen aan te schaffen op natuurlijke vervangingsmomenten. -Gebruik van meest duurzame HVO-diesel voor voertuigen waar nog geen zero-emissie alternatief voor is. -Uitvoeren van praktijktesten met demo voertuigen zodra deze met CO2-neutrale aandrijving (af fabriek) leverbaar zijn. -Onderzoeken van de mogelijkheid voor rijden op waterstof in combinatie met waterstoftankstations. Inwoners. •Actualiseren van prognose voor het aantal benodigde openbare oplaadpalen in 2025 en 2030 en bepalen van passende locaties hiervoor. •Opstellen en uitvoeren van beleid gericht op toenemend gebruik van deelauto’s. •Nagaan mogelijkheden om gemeentelijke e-personenauto’s als deelauto beschikbaar te stellen aan inwoners buiten kantoortijden. Bedrijven & organisaties. •Uitvoeren project zero-emissie goederenvervoer in alle centra. Dit vraagt procesbegeleiding, investering in infrastructurele aanpassingen en operationeel beheer. •Uitvoeren van vervoersmanagement en mobiliteitsmanagement gericht op bedrijven door ODMH (Wm, Activiteitenbesluit en EED). •Stimuleren van duurzaam (elektrisch) goederenvervoer over weg en water (bijv. bedrijventerrein Steekterpoort). Alle doelgroepen. •Opstellen van Regionaal programma waterstof transport en logistiek Groene Hart samen met gemeenten en bedrijven in Groene Hart Werkt!-verband en Provincie. •Stimuleren vestiging van minimaal 2 extra publieke snellaad stations. •Samen met partners stimuleren van fietsgebruik bij inwoners, bedrijven en binnen onze eigen organisatie door uitvoering van het Programma Fiets 2019-2022. •In regionaal verband versterken van het daily urban system (woon-werkverkeer), door o.a. verbeteren OV en (snel)fietsroutes. •Samen met de regio en Provincie aansturen op een snel proces voor aanleg treinstation Hazerswoude-Rijndijk. •Samen met de regio lobby voeren voor betere en duurzame bereikbaarheid van alle dorpen en kernen in onze gemeente met openbaar vervoer. •Samenwerken met de regio’s en PZH aan verduurzaming OV via de OV- concessie Zuid-Holland Noord (bijv. Zero-emissie lijnbussen). Wat gaat het kosten? Duurzame mobiliteit wordt grotendeels gedekt uit bestaande budgetten, aanvullend is nodig: Jaarlijks •Communicatie en onderzoek. •Aanschaf e-auto’s en e-bikes dienstreizen (€ 100.000 investering). •Verduurzamen woon-werkverkeerregeling (vanaf 2022). •Projecten zoals:. -Regionaal programma waterstof. -Zero-emissie goederenvervoer in centra (vanaf 2023) (€ 1,6 miljoen investering). € 50.000 € 33.000 € 50.000 € 60.000 (formatie) € 36.000 6.3 Maatregelen en acties gericht op klimaatadaptatie en biodiversiteit Maatregelen en acties klimaatadaptatie en biodiversiteit. Weersextremen droogte/hitte/ wateroverlast. Gemeentelijke organisatie. De Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie o.b.v. stresstesten en risicodialogen vaststellen en starten met de aanpak van urgente knelpunten. Vooruitlopend en aanvullend hierop zetten we in op de volgende maatregelen:. •Opstellen beleidskader verduurzaming openbare ruimte t.b.v. verduurzaming van de verschillende beheerdomeinen, zowel in aanleg/reconstructie als in (dagelijks) beheer. Het gaat hier om het vaststellen van o.a. klimaat adaptieve en natuur inclusieve (biodiverse) werkwijzen en het bepalen van de benodigde capaciteit en middelen. •Vaststellen Routekaart Verduurzaming gemeentelijk vastgoed waarin klimaat adaptatieve en natuur inclusieve nieuwbouw en renovatie opgenomen is (zie ook onder energie). •Vooruitlopend op bovenstaande maatregelen (beleidskader en Routekaart) wordt transitiebudget en formatie beschikbaar gesteld voor pilotprojecten die bijdragen aan duurzame doorbraken. •Maken klimaatkansenkaart op basis waarvan we gebiedsgericht prioriteiten stellen en mee koppel kansen signaleren. •Onderzoeken wat de effecten van klimaatverandering zijn op het grondwaterpeil en het maken van een beheerplan voor urgente gebieden. •Opstellen hitteplan t.b.v. risicobeheersing ouderen en kwetsbaren samen met GGD en Welzijnsorganisaties. •Uitvoeren pilotproject voorkomen droogteschade bij boomaanplant door op drie locaties met meetsensoren het meest optimale moment van watergift te bepalen. •We zijn proactief betrokken bij de door de Veiligheidsregio op te stellen Handreiking Crisiscommunicatie bij Overstromingen. Inwoners, organisaties en bedrijven. •Gerichte communicatie draagt bij aan bewustwording over klimaatadaptatie en biodiversiteit. •Uitvoeren project Groen-blauw Stadshart i.s.m. lokale bedrijven en inwoners. Investering in waterberging en waterbeheer. •Inrichten van een pop-up store in Alphen Centrum waar inwoners inspiratie en informatie kunnen ophalen over o.a. klimaat adaptieve maatregelen en biodiversiteit. •Operatie Steenbreek uitvoeren: stimuleren inwoners om minder stenen en meer groen te gebruiken, vaak i.c.m. projecten in de openbare ruimte. •Subsidieregeling Klimaat adaptieve maatregelen bestaande bouw loopt tot april 2022, bij positief resultaat voortzetten. •Voortzetten Stimuleringsregeling groenblauwe schoolpleinen. •Nader onderzoek naar de mogelijkheden van realisatie van groen-blauwe-gele daken aan de hand van het dakenplan (beplanting-waterberging-zonnepanelen op daken). •Ondersteunen van woningcorporaties in het klimaat adaptief en natuur inclusief inrichten van woningen, tuinen en daken. •Faciliteren van de transformatie van delen van het sierteeltgebied naar nieuwe functies (zoals recreatie, opwek zonne-energie) en een verbeterd watersysteem (waterberging, piekberging) met oog voor cultuurhistorische waarden. Maatregelen en acties klimaatadaptatie en biodiversiteit. Bodemdaling. •Uitvoeren projecten in de Regio Deal Groene Hart. •Samen met gebiedspartijen ontwikkelen van handelingsperspectief voor het toekomstig wonen en werken in het veengebied, waaronder alternatieve verdienmodellen, het inrichten van maatregelen en de transitie van agrarische bedrijven. •Gebruik van lichte(re) materialen bij reconstructieprojecten op slappe bodem. •Starten van NOVI-pilot project: ontwerpend onderzoek naar het versterken van het landschap met als doel het tegengaan van bodemdaling en reductie CO2-uitstoot. Onderdeel van studie zijn ruimtelijke knelpunten op gebied van wonen, water en biodiversiteit. Biodiversiteit. Gemeentelijke organisatie. •Aanstellen van een ecoloog voor stad en land. •Gebiedsgerichte aanpak en onderzoek in het landelijk gebied over diverse thema’s i.s.m. agrarische ondernemers en lokale en regionale partners (thema’s als: natuurherstel, verbinden van natuur, stikstofuitstoot, gewasbeschermingsmiddelen, waterkwaliteit en biodiversiteit). •Deelname aan het programma Succesvol Implementeren Groene Stadsontwikkeling (SIGS) van de Wageningen Universiteit. •Realiseren en stimuleren initiatieven voor meer bloemrijke bermen en groenstroken, gevarieerder groen en bij- en insectvriendelijke beplanting, hiervoor wordt een streefwaarde en -areaal gehanteerd waarop wordt gemonitord. •Toepassen van duurzaam- en insecten stimulerend groenbeheer met maatwerk op specifieke locaties (idylles). •Ontwikkeling bloemrijke stroken van ca. 200 m2 in elke kern of wijk. •Inventarisatie natuurkwaliteit openbaar gebied als input voor beheer, onderhoud en projecten met als doel verhogen van de biodiversiteit. •Via een participatief proces inventariseren hoe en waar realisatie van meer groen en bomen in het openbaar gebied mogelijk is. •Uitvoeren pilotproject naar de effecten van vegetatie op stadsklimaat (i-Tree). Biodiversiteit. Inwoners, organisaties en bedrijven. •Voortzetten project Eetbaar Alphen: ondersteuning bij realisatie initiatieven voor stadslandbouw, pluktuinen en voedselbossen en educatie over eetbaar groen (ook in de openbare ruimte) en natuurinclusief en water- en bodembewust tuinieren. •Stimuleren van natuurinclusieve landbouw (biologisch, biodiverse teelten en voedselbossen) door initiatieven en pilots te ondersteunen. •Onderzoeken hoe een puntensysteem natuurinclusief (ver)bouwen in de bebouwde omgeving kan worden toegepast. •In samenwerking met externe partijen zoals IVN en Avifauna wordt de waarde van groen in relatie tot gezondheid, voeding, duurzaamheid en klimaat uitgewerkt en wordt een educatieprogramma ontwikkeld om deze informatie uit te dragen (leerpark Prinses Irene Bos). •Stimuleren ondernemers om ‘Recreatie met respect voor natuur’ aan te bieden. Bijvoorbeeld de realisatie van een laadnetwerk voor elektrisch varen t.b.v. verbetering waterkwaliteit. Wat gaat het kosten? Een deel van de genoemde maatregelen wordt gedekt uit bestaande budgetten, aanvullend is nodig: Organisatie. •Ecoloog stad en land, projectbegeleiding klimaat adaptief en natuurvriendelijk beheer en (her)inrichting openbare ruimte. •Transitiefonds t.b.v. meerkosten reconstructies i.r.t. bodemdaling, klimaatadaptatie en verduurzaming. Combinatie met verschillende projecten uit meerjarenprogramma openbare ruimte wordt gezocht. (Investering €2 miljoen per jaar). Jaarlijks € 230.000 (formatie) Onderzoeken en pilots. •Opstellen beleid klimaat adaptief beheer en (her)inrichting openbare ruimte (inhaalslag). •Transitiebudget pilotprojecten openbare ruimte voor groen en biodiversiteit. •Onderzoek effect klimaatverandering op grondwaterpeil. •Onderzoek gevolgen Green Label. € 100.000 € 200.000 € 50.000 (eenmalig) € 70.000 (eenmalig) Projecten, zoals. •Eetbaar Alphen. •Operatie Steenbreek. •Dakenplan. •Luchtkwaliteitsonderzoeken stadshart. •Groenblauw stadshart (investering € 410.000). •Klimaatadaptieve maatregelen Rode Dorp (investering € 400.000). € 75.000 € 30.000 € 25.000 (eenmalig) € 25.000 (eenmalig) 6.4 Maatregelen en acties gericht op circulaire economie Gemeentelijke organisatie. •Maatschappelijk verantwoord inkopen (MVI) borgen we steviger in de organisatie door informatiebijeenkomsten en leerprojecten. Methodieken zoals Duurzame Grond-, Weg- en Waterbouw (DGWW) en de CO2 prestatieladder zetten we in om concrete duurzaamheidsdoelen te realiseren in projecten. •Opstellen implementatieplan voor het circulair maken van onze eigen bedrijfsvoering. •Onderzoeken of we de gemeentelijke grondstoffencyclus verder kunnen sluiten door minimaal één gemeentelijke reststroom bij voorkeur lokaal en circulair te verwerken. •Opstellen van een implementatieplan ‘Doorontwikkeling afvalbrengstation tot een circulair ambachtscentrum’ en starten met de uitvoer. •Periodiek actualiseren van subsidiewijzer CE voor gemeente en organisaties. •Bepalen van passende indicatoren voor onze circulaire bedrijfsvoering en CE in Alphen aan den Rijn. •Hergebruik vrijkomend blad en omzetten in bokahsi (goed gefermenteerd organisch materiaal) in het kader van de landelijke pilot van de organisatie Circulair Terreinbeheer en de Wageningen Universiteit. •Bij vervanging van verkeersregelinstallaties worden de kansen voor hergebruik van materialen benut. Inwoners. •Uitwerken van ‘verhogen van afvalscheiding en onderzoek naar mogelijkheden nascheiding van huishoudelijk afval’ in het Grondstoffenbeleid. •Vergroten van het bewustwording rondom het begrip circulair: voorkomen verspilling, repareren, hergebruiken en recyclen door bijvoorbeeld campagnes, educatie op Ecopark Limes en repaircafé’s. Bedrijven en organisaties Onderzoek & plan. •Uitvoeren van haalbaarheidsonderzoek naar 50% reductie van primaire grondstoffen. •Uitvoeren van onderzoek naar nulsituatie en prognose voor hergebruik voor drie reststromen binnen kansrijke sectoren, zoals landbouw, sierteelt, bouw en maakindustrie i.s.m. ondernemersvereniging(en), branches en onderwijs- en kennisinstellingen. •Onderzoek naar kansrijke reststromen op 15 bedrijventerreinen in Midden-Holland waaronder Alphense bedrijventerreinen (PZH, GHW!, ODMH). •Vier bedrijventerreinen hebben een plan van aanpak gericht op duurzaam ondernemen inclusief randvoorwaarden (draagvlak, planologie, geld). •Verkennen mogelijkheden vervolgonderzoek naar opvang en ondergrondse opslag van hemelwater voor de boomkwekerij (circulair gebruik van hemelwater, draagt ook bij een klimaatbestendigheid). •Uitwerking van ruimte voor circulaire activiteiten op bedrijventerreinen in bedrijventerreinenstrategie 2021. Advies & kennis. •Drie innovatieve bedrijven helpen met circulaire projecten en businessmodellen. •Verkennen mogelijkheden (regionaal) loket CE om bedrijven te adviseren op circulair grondstoffengebruik. •Aanbieden van online deelplatform Parksharing Alphen aan den Rijn i.s.m. VOA, Greenport en Groene Hart Werkt!. •Ondersteunen agrarische ondernemers bij de hervorming naar duurzame, vernieuwende bedrijfsmodellen door o.a. kennisdeling. Netwerk & samenwerking. •Samen met (regionale) partners organiseren van kennis- en innovatiecafe’s voor ondernemers. •Inzetten extra formatie accountmanagement bedrijven. •Als mede-initiatiefnemer deelnemen aan het lokale marktplatform woningbouw, onder meer gevormd door architecten, makelaars, woningcorporaties en bouwbedrijven. Belangrijk agendapunt van dit platform is om gebiedsontwikkeling en woningbouw te realiseren met aandacht voor circulair en modulair bouwen. •Ontwikkelen van een lokaal circulair netwerk in verbinding met regionale netwerken. •Uitvoering geven aan het convenant Netwerk Betonketen Groene Hart. •In ‘Rijn en Veenstreek’ verband meewerken aan het initiatief Feeding & Greening the Megacities. Dit initiatief gaat ervan uit dat West-Europa voedsel zo dicht mogelijk bij de consument produceert. •Afhankelijk van de behoeft een jaarlijkse lobbyagenda opstellen samen met partners, bijvoorbeeld knellende (HMC) regelgeving die de circulaire economie blokkeert. Wat gaat het kosten? Een deel van de genoemde maatregelen wordt gedekt uit bestaande budgetten (o.a. GHW) of opgenomen in Economische Agenda of Bedrijventerreinenstrategie, aanvullend is nodig: Jaarlijks Organisatie. •Accountmanagement bedrijven: duurzaam ondernemen. •MVI adviseur. € 75.000 € 80.000 (formatie) Haalbaarheidsonderzoeken zoals •Reductie grondstoffen en hergebruik en ondergrondse opslag hemelwater. •Planvorming verduurzaming bedrijventerreinen. € 100.000 € 50.000

Rechtspraak bij dit artikel