Art. 3.2.2. Kadernota Integrale Veiligheid 2018-2022 — Versterken keten zorg-veiligheid

Inleiding van het thema Maatschappelijke ontwikkelingen zoals het langer thuis blijven wonen van hulpbehoevende en kwetsbare inwoners en de zelfredzaamheid die van mensen wordt verwacht, brengen risico’s met zich mee, zowel op het gebied van zorg en welzijn als op het gebied van veiligheid en leefbaarheid. De afgelopen jaren zijn in het sociaal domein grote veranderingen doorgevoerd. Die veranderingen hebben geleid tot een nieuwe balans tussen zorg en veiligheid en hebben effect op de persoonlijke leefsituatie van hulpbehoevende en kwetsbare inwoners en op de leefbaarheid en veiligheid in wijken en kernen. Binnen het veiligheidsdomein uit zich dit o.a. in woonoverlast en overlast van personen met verward gedrag. Daarnaast is de fysieke veiligheid in de woningen van kwetsbare inwoners een aandachtspunt. De gemeente speelt een belangrijke regierol in de aanpak van complexe casuïstiek, afstemming van interventies en de verbinding tussen de zorg- en veiligheidspartners. Voor de komende jaren zien wij daar een blijvende, intensieve, rol weggelegd. Ondanks de verschillende inspanningen zien wij verbetermogelijkheden in de regievoering, het toepassen van maatwerk, het vinden van elkaar en benutten van elkaars kennis en expertise. Met het versterken van de keten zorg-veiligheid en vroegtijdige signalering willen wij: woon- en leefsituatie van inwoners verbeteren overlast voor de omgeving verminderen recidive en escalatie voorkomen bijdragen aan de sociale kwaliteit in wijken en kernen Problematiek Bij het versterken van de verbinding tussen het zorg- en veiligheidsdomein gaat het vaak om personen die de grip op hun leven (dreigen te) verliezen, waardoor het risico aanwezig is dat zij zichzelf of anderen schade berokkenen. Dit kan zich uiten in gewelddadig gedrag, maar ook in verwaarlozing. Vaak ervaren personen problemen op meerdere levensgebieden. De combinatie van verschillende problematiek (o.a. psychische-, verslavings- en financiële problemen) kan de druk die wordt ervaren versterken. Om te voorkomen dat mensen afglijden of overlastgevend gedrag geven is een passende ondersteuning en maatwerk van belang. Dit vraagt veel inzet van partijen, terwijl de oplossingen vaak niet eenvoudig gevonden worden. Dit vergt een lange adem en goede afstemming tussen betrokken partijen waarbij het belang van de persoon en de omgeving nooit uit het oog verloren mag worden. Maatwerk, doorzettingsmacht en beslissingsbevoegdheid zijn belangrijke waarden om de problematiek mee aan te pakken. Voor wat betreft de fysieke veiligheid van de kwetsbare en hulpbehoevende inwoners gaat het om de brandveiligheid. Focuspunten Bij het versterken van de verbinding tussen zorg en veiligheid leggen wij onze focus op vier (groepen van) personen waarvan hun situatie of problematiek er toe leidt dat wij zowel in het zorgdomein als in het veiligheidsdomein met deze mensen te maken (kunnen) hebben. Daar waar zorg voor deze mensen niet toereikend is zijn de effecten ook merkbaar in het veiligheidsdomein met name in de vorm van overlast. Personen met verward gedrag. Het aantal meldingen van personen met verward gedrag is de afgelopen jaren toegenomen, zowel lokaal als landelijk. Wij willen voorkomen dat personen tussen wal en schip vallen, de aandacht voor de persoon en directe omgeving voorop stellen en een sluitende aanpak realiseren, zodat veiligheidsgevoelens in wijken en kernen worden bevorderd, crisissituaties zo veel mogelijk worden voorkomen en politie en hulpdiensten worden ontlast. Daarbij is het van belang duidelijkheid te scheppen over op welke plekken welke signalen af kunnen worden gegeven. In het plan van aanpak Personen met verward gedrag staan welke acties worden ondernomen om vanaf eind 2018 tot een sluitende aanpak te komen waarbij de mensen de ondersteuning kunnen ontvangen die zij nodig hebben. De Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg, die in 2020 in werking treedt, regelt o.a. dat verplichte zorg ook buiten een GGZ-instelling opgelegd kan worden. De burgemeester krijgt hierin een belangrijke rol. Zorgmijders en mensen die niet op eigen kracht hulp kunnen vragen Zorgmijders hebben geen hulpvraag maar wel zorg nodig. Als mensen geen hulp willen, kan het een uitdaging zijn hen toch te bewegen zorg en hulp te accepteren. De omgeving van deze personen ervaart soms (ernstige en langdurige) overlast. Professionals die in de vorm van bemoeizorg, actief de mensen opzoeken en ondersteunen, spelen een essentiële rol in de aanpak en vroegtijdige inzet bij problematiek. Via bemoeizorg worden personen gemotiveerd meer balans te bewerkstelligen in hun leven. Kwetsbare inwoners met verminderde zelfredzaamheid De samenleving wordt complexer (o.a. door technologische ontwikkelingen en digitalisering) waardoor kwetsbare inwoners met verminderde zelfredzaamheid eerder vastlopen in de maatschappij. Er wordt een groot beroep gedaan op zelfredzaamheid en op de omgeving (van burenhulp tot mantelzorg) van deze personen. Het risico bestaat dat personen met een moeilijk definieerbare hulpvraag onvoldoende hulp ontvangen. Ouderen verdienen in het bijzonder aandacht, om hen te beschermen en ouderenmishandeling of andere problemen en risico’s (zoals brandveiligheid) te voorkomen. Geweld door iemand uit de huiselijke kring van het slachtoffer Relationeel geweld (seksueel geweld, huiselijk geweld, kindermishandeling en ouderenmishandeling) heeft een grote impact op betrokkenen. Voor een gezonde en veilige leefomgeving, voor jong en oud, vinden wij het belangrijk om in een zo vroeg mogelijk stadium de problematiek te signaleren, aan te pakken en duurzaam op te lossen. Dit focuspunt vraagt om een intensieve wisselwerking tussen het zorg- en veiligheidsdomein. Het voorkomen van deze specifieke vormen van geweld bij al de eerste signalen is belangrijk. Ook het instrument ‘tijdelijk huisverbod’ is cruciaal om veiligheid èn zorg te garanderen. Wij sluiten daarbij aan bij het landelijke programma ‘geweld hoort nergens thuis’. Uitgangspunten In ons veiligheidsbeleid is zelfredzaamheid een uitgangspunt, waarbij wij uiteraard voldoende rekening houden met personen waarbij sprake is van verminderde of niet-zelfredzaamheid. Voor mensen die zorg mijden of niet op eigen kracht hulp kunnen vragen levert dit uitgangspunt dan ook een spanning op omdat het zoeken is wat mensen wel kunnen en willen. Voor de prioriteit versterken van de keten zorg-veiligheid vormen de integrale ketenaanpak, gebiedsgericht werken en informatie gestuurd werken belangrijke uitgangspunten. Daarnaast vraagt de sociale problematiek op Schiphol een specifieke aanpak die gericht is op de luchthaven en de reisbewegingen die daar plaatsvinden. Indicatoren/doelstellingen Het meten van de versterking keten zorg-veiligheid aan de hand van harde data is ingewikkeld. Toch willen we een aantal indicatoren opnemen die een beeld geven van de problematiek. Deze indicatoren staan in onderstaand overzicht. Zonder context zegt een indicator echter weinig. Op dit thema gaat het ons meer om het proces voor een sterkere keten, waarbij creatief denken en een sterkere, domein overstijgende samenwerking wordt gerealiseerd. We willen als resultaat van die versterkte keten een beheersbare situatie en verminderde overlast(gevoelens). Daarvoor gaan wij nieuwe instrumenten creëren, en onderzoek doen zoals een kwalitatieve meting van ervaringen van cliënten, omwonenden en/of professionals. Indicator Bron Meting 2017 Streefwaarde 2019 Streefwaarde 2020 Streefwaarde 2021 Streefwaarde 2022 Incidenten personen met verward gedrag Politie 576 530 480 400 350 Incidenten personen met verward gedrag Schiphol / aanvaarde hulp KMar 150 130 100 80 75 Aantal opgelegde gebieds-ontzeggingen Schiphol KMar 7 24 24 24 24 Aantal tijdelijke huisverboden Gemeente 16 20 20 20 20 Aanpak en samenwerking met partners Bij het verbeteren van de keten zorg-veiligheid werken wij intensief samen met onder meer het Zorg- en Veiligheidshuis, Veilig Thuis, politie, Openbaar ministerie, Koninklijke Marechaussee, reclassering, GGZ (inclusief verslavingszorg), GGD, Meerwaarde, Schiphol Group en Schiphol Social Work. Wij zetten in hoofdlijnen in op: Verbinding en bovenal vertrouwen tussen verschillende partijen vanuit zorg en veiligheidsdomein Vakmanschap van de professionals Problemen signaleren, informatie delen, samenwerken vanuit eigen verantwoordelijkheid met het gezamenlijke doel/gedeelde belangen voor ogen Duidelijke afspraken en afstemming acties Regie op een gemeenschappelijk gedragen plan Heldere, concrete (kortere termijn) doelen binnen bredere complexe geheel. Financiën Voor het versterken van de keten zorg-veiligheid zetten wij in op: Toereikende faciliteiten in het zorgdomein. Deze zijn van groot belang om problemen op het gebied van leefbaarheid en veiligheid te voorkomen, zoals voldoende opvang, zorg en woongelegenheden Communicatie (beeldvorming/tolerantie en handelingsperspectief) Regisseur verbinding zorg- en veiligheid (versterken samenwerking) Onderzoek naar functioneren/effectiviteit zorg- en veiligheidsdomein/analyse (zie indicatoren) De te maken kosten zullen in eerste instantie binnen de bestaande begroting worden gedekt. Indien deze niet toereikend zijn zullen wij de dekking van de extra lasten betrekken in de integrale afweging bij de Voorjaarsrapportage 2019.

Rechtspraak bij dit artikel