De inwerkingtreding van de Omgevingswet (verwachte datum 1 januari 2024) maakt het nodig om een aantal bestuurlijke afspraken opnieuw vast te leggen, waaronder de verdeling van bevoegdheden. Dit raadsvoorstel ziet op de delegatie van besluitvorming bij het wijzigen van specifieke onderdelen van het omgevingsplan. Met het tijdig vaststellen van dit delegatiebesluit, is direct na inwerkingtreding van de Omgevingswet helder geborgd in welke gevallen het college bevoegd is om (delen van) het omgevingsplan te wijzigen.
Het omgevingsplan
De Omgevingswet introduceert een nieuwe beleidscyclus, met nieuwe instrumenten, waaronder het omgevingsplan. Dit is een digitaal ruimtelijk plan, dat uiteindelijk alle regels over de fysieke leefomgeving van Den Haag bevat. Het vervangt o.a. de huidige bestemmingsplannen, beheersverordeningen en (delen van) gemeentelijke verordeningen, zoals de APV. Het wijzigen van het omgevingsplan is, net als het vaststellen van een bestemmingsplan, een bevoegdheid van de gemeenteraad.
Bij inwerkingtreding van de Omgevingswet ontstaat van rechtswege het eerste omgevingsplan van Den Haag. Dit zogenaamde ‘tijdelijke omgevingsplan’ moet vervolgens gedurende circa 10 jaar worden omgevormd naar een ‘permanent omgevingsplan’ dat voldoet aan de eisen van de Omgevingswet.
Het delegatiebesluit
Op basis van artikel 2.8 van de Omgevingswet, kan de gemeenteraad de bevoegdheid tot het wijzigen van delen van het omgevingsplan delegeren aan het college. Dit vindt plaats via een delegatiebesluit. Dit is een afzonderlijk besluit, dat geen onderdeel uitmaakt van het omgevingsplan. Onder de huidige wetgeving (Wro) is een dergelijke vorm van delegatie niet mogelijk.
Via een delegatiebesluit bepaalt de raad binnen welke grenzen en onder welke voorwaarden het college delen van het omgevingsplan kan wijzigen. In het besluit worden de specifieke onderdelen benoemd waarop delegatie van toepassing is. Het college mag die onderdelen uitvoeren. De raad mag de gedelegeerde taken niet meer uitvoeren, maar behoudt wel zijn kaderstellende en controlerende taak. De raad behoudt ook het recht om het delegatiebesluit aan te passen, in te trekken, of om regels te stellen over hoe gedelegeerde bevoegdheden moeten worden uitgevoerd. In gevallen die niet specifiek benoemd zijn in het delegatiebesluit, is geen sprake van delegatie. In die gevallen blijft de bevoegdheid om (delen van) het omgevingsplan te wijzigen bij de gemeenteraad.
Waarom taken delegeren?
Vanuit zijn kaderstellende rol, stuurt de gemeenteraad op hoofdlijnen. Binnen deze kaders voert het college, namens de raad, de dagelijkse werkzaamheden uit. In dat opzicht is het een verbetering dat de Omgevingswet voorziet in de mogelijkheid tot delegatie, waarbij bepaalde besluiten van hoofdzakelijk technische dan wel procedurele aard aan het college kunnen worden gedelegeerd. Het beoogde effect van het delegatiebesluit is daarmee het versimpelen en versnellen van procedures bij het wijzigen van deze delen van het omgevingsplan. Hiermee wordt niet alleen de raad, maar ook de ambtelijke organisatie minder belast. Doorlooptijden worden verkort, waardoor snellere dienstverlening kan worden geboden, één van de verbeterdoelen van de Omgevingswet. Dit komt initiatiefnemers en inwoners ten goede.
Evaluatie delegatiebesluit
Met betrekking tot het wijzigen van delen van het omgevingsplan, kunnen diverse zaken worden gedelegeerd. De lijst in dit voorstel betreft enkel gevallen waarbij geen sprake is van bestuurlijk relevante onderwerpen. Er worden alleen onderdelen gedelegeerd die geen directe impact hebben op de fysieke leefomgeving en die meer administratief van aard zijn, zoals het in het omgevingsplan verwerken van omgevingsvergunningen die reeds onherroepelijk zijn.
Het werken met het omgevingsplan is voor alle betrokken partijen nieuw. Uit het samenspel tussen raad, college en initiatiefnemers zal gaan blijken of het wenselijk is om in een later stadium wijzigingen aan te brengen in het delegatiebesluit. Dit besluit zal daarom één jaar na inwerkingtreding van de Omgevingswet worden geëvalueerd. U wordt geïnformeerd over de uitkomsten van die evaluatie.