Naar hoofdinhoud

HOOFDSTUK 5

Artikel 23

Woonvoorziening

Onderdeel van Beleidsregels Wmo gemeente Smallingerland 2024

Woonvoorzieningen hebben als doel beperkingen die het normale gebruik van de woning in de weg staan te compenseren. Met behulp van woonvoorzieningen kunnen personen met beperkingen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen. De gemeente past in beginsel het primaat van verhuizen toe, na een zorgvuldige afweging (zie lid 6 van dit artikel). Dit betekent dat wanneer verhuizen in de situatie van de aanvrager de goedkoopst compenserende oplossing is, verhuizen voor gaat op het aanpassen van de woning. Woonvoorzieningen worden alleen verstrekt wanneer ze langdurig noodzakelijk zijn. Om te bepalen of een woonvoorziening voor de cliënt toegankelijk en passend is, worden, naast het Algemene toetsings- en afwegingskader (artikel 6), de volgende aspecten getoetst en/of gewogen: aard van de beperking: De cliënt ondervindt, als gevolg van zijn beperking of problematiek, belemmeringen in zijn woning bij de normale elementaire activiteiten. hoofdverblijf: Een woonvoorziening wordt alleen verstrekt voor het hoofdverblijf van de cliënt. Er gelden twee uitzonderingen hierop, bezoekbaar maken van een woning en in geval van co-ouderschap. Bezoekbaar maken: in de situatie waarin een persoon in een Wlz-instelling woont en regelmatig een ander adres bezoekt (bijvoorbeeld het ouderlijk huis). Hier gaat het alleen om het bezoekbaar maken van dat adres. Bezoekbaar houdt in dat de cliënt toegang tot de woning, één verblijfsruimte (bijvoorbeeld de woonkamer) en het toilet heeft. De gemeente waarin de Wlz-instelling zich bevindt, is verantwoordelijk voor het vergoeden van bezoekbaar maken van een woning, met een vastgesteld maximum zoals vastgelegd in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. Een tweede uitzondering zou bij co-ouderschap kunnen zijn. Daarbij moet worden gedacht aan kinderen van gescheiden ouders, die in co-ouderschap door beide ouders worden opgevoed en daadwerkelijk de helft van de tijd bij de ene ouder wonen en de andere helft van de tijd bij de andere ouder. Alleen in die situatie kunnen in beide ouderlijke woningen woonvoorzieningen getroffen worden en niet in situaties waarin sprake is van bezoekregelingen. Als de woningen van de ouders in een dergelijke situatie in twee verschillende gemeenten zijn gesitueerd, rust de compensatieplicht alleen op de gemeente waar de woning van de betreffende ouder is gelegen. Woonvoorzieningen die verstrekt kunnen worden: Er wordt onderscheid gemaakt tussen een bouwkundige of woontechnische woonvoorziening en een niet-bouwkundige of niet-woontechnische woonvoorziening. Hierbij wordt een afweging gemaakt naar wat algemeen gebruikelijk is. Een bouwkundige of woontechnische woonvoorziening betekent een verbouwing (bouwkundige ingreep) of het aanbrengen van speciale voorzieningen in de woning zonder aantasting van het gebouw (woontechnische ingreep). Een niet-bouwkundige of niet-woontechnische voorziening kan compensatie bieden in de zelfredzaamheid door cliënt in staat te stellen tot het verrichten van de noodzakelijke algemene dagelijkse levensverrichtingen. Onder een niet-bouwkundige of niet-woontechnische woonvoorziening worden verstaan: voorzieningen voor toiletgebruik, baden, wassen en douchen, woningsanering, til- en trapliften, een uitraasruimte, een losse woonunit, verhuis- en inrichtingskosten, aanpassingen aan gemeenschappelijke ruimten, bezoekbaar maken van een woning, onderhoud, keuring en reparatie, huurderving, tijdelijke huisvesting en verwijdering. betreffende woonruimte: Alleen ruimten die bestemd zijn voor de elementaire activiteiten (zie lid 1) komen in aanmerking voor een woonvoorziening. Hobby-, werk- of recreatieruimte vallen hier niet onder. Een woonvoorziening voor andere ruimten kan wel worden verstrekt: In de vorm van een uitraaskamer (ook wel een time-out ruimte genoemd) waarin een cliënt die, als gevolg van een chronisch psychisch probleem of een psychosociaal probleem, gedragsproblemen vertoont, zich kan afzonderen of tot rust kan komen. In een algemene ruimte van een wooncomplex, om de woning voor de cliënt bereikbaar en toegankelijk te maken, enkel wanneer het geen doelgroepgebouw betreft. In de vorm van toegankelijkheid van één buitenruimte, zoals tuin óf balkon, via één toegang. Een woonvoorziening kan worden verstrekt aan de cliënt die in een tijdelijke woonvoorziening woont, als blijkt dat het een hoofdverblijf betreft en een woonvoorziening noodzakelijk is. Tevens kan een woonvoorziening worden verstrekt aan de cliënt die in een woonwagen of op een woonschip of binnenschip woont, indien voldaan wordt aan de volgende voorwaarden in verband met de duurzaamheid van de voorzieningen: Een woonwagen en een woonschip moeten nog een technische levensduur van tenminste vijf jaar hebben. Ook de stand- en ligplaats moet nog zeker vijf jaar blijven bestaan, behoudens wijzigingen die buiten de invloedsfeer van de cliënt liggen. Deze voorwaarde geldt niet voor kleinere aanpassingen waarbij de kosten minder bedragen dan genoemd in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. De hoofdbewoner van een woonwagen moet over een bewoningsvergunning beschikken. De woonwagen in de gemeente op de standplaats stond ten tijde van de indiening van de aanvraag voor een woonvoorziening Een voorziening aan een binnenschip kan slechts aan het woongedeelte worden aangebracht. Het schip moet bedrijfsmatig in gebruik zijn en de persoon waarvoor de voorziening aangevraagd wordt staat in de BRP van de gemeente geregistreerd. voorwaarden woonvoorziening: Een woonvoorziening wordt niet verstrekt in geval dat: De beperkingen voortkomen uit de aard van de in de woning gebruikte materialen, de slechte staat van het onderhoud of de omstandigheid dat de woning niet voldoet aan de geldende wettelijke eisen; De cliënt zijn hoofdverblijf niet heeft of niet zal hebben in de woning waaraan de voorziening wordt getroffen; Ten behoeve van woonruimten die niet geschikt zijn voor permanente bewoning; Het om voorzieningen in gemeenschappelijke ruimten gaat, anders dan automatische deuropeners, hellingbanen, het verbreden van gemeenschappelijke toegangsdeuren, het aanbrengen van drempelhulpen of vlonders of het aanbrengen van een opstelplaats bij de toegangsdeur van de gemeenschappelijke ruimte; De noodzaak het gevolg is van een verhuizing waarvoor geen aanleiding was op grond van beperkingen bij de zelfredzaamheid of participatie en er geen belangrijke reden voor de verhuizing is; De cliënt niet is verhuisd naar de voor zijn beperkingen meest geschikte beschikbare woning, tenzij daarvoor vooraf schriftelijk toestemming is gegeven door het college; De voorziening in het geval van nieuwbouw of renovatie zonder noemenswaardige meerkosten meegenomen kan worden. Het een voorziening betreft voor een doelgroepgebouw. Indien de woonvoorziening verstrekt wordt, gelden de volgende aanvullende voorwaarden: De werkzaamheden mogen niet zonder schriftelijke toestemming worden begonnen; Door de gemeente aangewezen personen moeten toegang tot de woonruimte krijgen, om inzicht te krijgen in de bescheiden en de tekeningen en de aanpassing te kunnen controleren. Binnen 15 maanden na toekenning moet de aanpassing gereed gemeld worden. Woningsanering: als de aanwezige spullen nog niet zijn afgeschreven en het medische gezien dringend noodzakelijk is dat deze direct worden vervangen. Om in aanmerking te komen voor woningsanering (vervanging van vloerbedekking) dient aan de volgende voorwaarden te zijn voldaan: Er is sprake van een door een arts vastgestelde diagnose; Er is een aanwijsbaar medische noodzaak tot sanering vastgesteld; De cliënt had bij de aanschaf van de oude materialen niet kunnen weten dat hij klachten zou krijgen of dat deze erger zouden worden; De vervanging van het artikel medisch gezien op zeer korte termijn noodzakelijk is. In principe gaat het bij woningsanering om het vervangen van de vloerbedekking in de slaapkamer. De woonkamer kan ook worden gesaneerd, maar alleen als de betreffende inwoner jonger dan vier jaar is. Voor het vervangen van gordijnen of behang in de slaap- of woonkamer worden geen saneringskosten verstrekt. Het nut hiervan is volgens het Longfonds nauwelijks aantoonbaar. Meest goedkope en adequate oplossing: Om te bepalen of een woonvoorziening in de vorm van een woningaanpassing dan wel, in plaats van een woningaanpassing een verhuis- en herinrichtingskostenvergoeding de meest goedkoop adequate oplossing is, worden de volgende elementen in onderlinge samenhang gewogen: Kosten: Primaat van verhuizen wordt niet toegepast als het bedrag van een woningaanpassing valt onder vastgesteld bedrag, genoemd in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. Belemmeringen: wat zijn de belemmeringen, bij de noodzakelijke algemene dagelijkse levensverrichtingen en het voeren van een huishouden, die de cliënt ondervindt in zijn woning als gevolg van zijn beperking. Benodigde woningaanpassing: is de benodigde woningaanpassing, om de ergonomische belemmeringen op te lossen, (technisch) mogelijk. Indien de benodigde woningaanpassing technisch niet mogelijk is en/of de ergonomische belemmeringen onvoldoende kunnen worden opgelost door aanpassingen in de eigen woning, dan is verhuizen naar een andere geschiktere woonruimte de enige adequate oplossing. Termijn beschikbaarheid: Is de belemmering in de woning binnen een medisch aanvaardbare termijn op te lossen. In een aantal gevallen kan verhuizing de belemmering veel sneller oplossen. Is een aangepaste of eenvoudig aan te passen woning binnen een medisch aanvaardbare termijn beschikbaar of vrij te maken. Vergoeding bij 'ontruiming' aangepaste woonruimte: aan een persoon die op verzoek van de gemeente, ten behoeve van een persoon met functiebeperkingen een aangepaste woonruimte verlaat, wordt een gemaximeerde verhuis- en inrichtingsvergoeding verstrekt, zoals vastgesteld in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. Kosten voor niet ingrijpende woningaanpassingen: Een cliënt kan in aanmerking komen voor een financiële maatwerkvoorziening voor een woningaanpassing. Voor het bepalen van de hoogte van de maatwerkvoorziening voor woningaanpassingen wordt gebruik gemaakt van het programma Ergocalc van Casadata. Sociale en psychische omstandigheden: zijn er zwaarwegende omstandigheden om af te zien van het primaat van verhuizen, zoals een sociaal netwerk of nabijheid van mantelzorg. Woonlastenconsequenties: Er zal bij de afweging tussen het aanpassen van de huidige woning en het verhuizen naar een andere woning rekening gehouden moeten worden met de consequenties voor de woonlasten. Er moet in het onderzoek een vergelijking gemaakt worden tussen de woonlasten bij het blijven wonen in de huidige woning en het verhuizen naar een andere woning. Van belang is dat de financiële gevolgen van een verhuizing binnen aanvaardbare grenzen moeten vallen. Hergebruik: De mogelijkheid tot hergebruik van de woningaanpassing. Verhuis- en herinrichtingskostenvergoeding: Indien verhuizen, in plaats van een woningaanpassing, de meest goedkope en adequate oplossing is, wordt aan de cliënt een verhuis- en herinrichtingskostenvergoeding in de vorm van een financiële maatwerkvoorziening verstrekt voor de noodzakelijke kosten in verband met verhuizing en aankleding van de woning, zoals de kosten van de huur van een verhuiswagen of een verhuisbedrijf, vloerbedekking, raambekleding, verf en behang. Een financiële maatwerkvoorziening voor een verhuis- en herinrichtingskosten wordt gebaseerd op marktonderzoek naar de kosten voor verhuizing en de Nibud-normen voor stoffering, met een maximum zoals vastgesteld als in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. Om in aanmerking te komen voor een financiële maatwerkvoorziening, gelden de volgende voorwaarden: De verhuizing vindt plaats ná besluit van het college, De aanvrager gaat niet voor het eerst zelfstandig wonen, De aanvrager verhuist naar een woonruimte die geschikt is om gedurende het hele jaar te verblijven, De aanvrager verhuist niet naar een Wlz- instelling of een andere onzelfstandige woonruimte, De aanvrager verhuist vanuit een niet of minder aangepaste woonruimte naar een aangepaste woonruimte. Onderhoud, keuring en reparatie: Kosten voor onderhoud, keuring en reparatie kunnen worden vergoed omdat deze kosten regelmatig moeten worden gemaakt dan wel relatief hoog zijn. Dit wordt in de vorm van een financiële maatwerkvoorziening verstrekt op basis van het bedrag van de kosten volgens de door het college geaccepteerde offerte indien de gemeente voor de betreffende zaak geen overeenkomst heeft gesloten. Het gaat hier uitsluitend om voorzieningen die (elektrisch) beweegbaar zijn en waar om die reden slijtage kan optreden waardoor de veiligheid van het gebruik van de voorziening niet langer kan worden gegarandeerd. Het betreft met name liften, automatische deuropeners en (elektrische) beweegbare keukens. Vervanging door normale slijtage wordt in dit artikel niet genoemd. Uiteraard worden de kosten van dergelijke vervangingen wel volgens de regels van de verordening vergoed. Voor gecontracteerde partners zijn deze kosten opgenomen in een maandelijkse onderhoudsabonnement. Vergoeding tijdelijke huisvesting: Indien als gevolg van het realiseren van een vanuit de wet verstrekte woningaanpassing aan de huidige woning of de te betrekken woning sprake is van dubbele woonlasten, kan een financiële maatwerkvoorziening geboden worden. Deze financiële maatwerkvoorziening kan voor maximaal 6 maanden verleend worden voor het tijdelijk betrekken van een woonruimte of het langer aanhouden van de te verlaten woonruimte voor de goedkoopste woning op basis van de werkelijke kosten met een maximum zoals vastgesteld in het meest actuele Financieel Besluit Wmo Smallingerland. Huurderving en verwijdering van woonvoorzieningen: Huurderving: in geval dat een woning reeds aangepast is en deze woning niet direct opnieuw verhuurd kan worden, omdat er op dat moment geen cliënt is voor wie de woning geschikt is, kan bepaald worden dat woning wel beschikbaar blijft voor de Wmo-doelgroep. In dat geval kan er aan de verhuurder een voorziening verstrekt worden om het verlies aan huurinkomsten te compenseren. Verwijderen van een woonvoorziening: Een gehele of gedeeltelijke vergoeding voor de kosten van verwijdering van een bouw- technische of woontechnische woonvoorziening kan worden verstrekt, indien de woonruimte in de huidige staat niet opnieuw verhuurbaar is. Aangepaste woningen die vrijkomen, zullen zoveel mogelijk opnieuw worden toegewezen aan een andere cliënt. Het gemeentelijk beleid kan echter bepalen dat in bepaalde gevallen voorzieningen voor rekening van de gemeente verwijderd worden. In dat geval zal de gemeente bij het verwijderen opdracht geven de woning en eventueel tuin in redelijke staat achter te laten. Dit betekent dat gaten/ doorgangen/ nutsvoorzieningen in de woning en tuin worden gedicht en de tuin geëgaliseerd wordt. Algemeen gebruikelijke voorzieningen: Verhuis- en herinrichtingskosten: Verhuis- en herinrichtingskosten zijn algemeen gebruikelijk, tenzij de beperkingen van de cliënt het voeren van een huishouden in de huidige woning onmogelijk maken en het medisch noodzakelijk is om te verhuizen naar een adequate woning of een woning die meer geschikt is om aan te passen. Woonvoorzieningen i.r.t. gebouwen specifiek bedoeld voor ouderen of gehandicapten: Van de woningeigenaar (verhuurder) wordt verwacht deze woonvoorzieningen, zoals toegankelijkheid van woonruimten met rollator of rolstoel, een lift en elektrische deuropeners, te bieden. Een bewoner van een woning die specifiek te huur is aangeboden als woning voor ouderen of gehandicapten, mag verwachten dat deze is ingericht op het adequaat kunnen wonen voor ouderen of gehandicapten, onder verantwoordelijkheid van de verhuurder. Renovatie: Renovatie van woonvoorzieningen, die onder normale omstandigheden vervangen zouden moeten worden omdat ze technisch of economisch afgeschreven zijn, wordt als algemeen gebruikelijk beschouwd, mits de kosten hiervan kunnen worden gedragen met een inkomen op minimumniveau. Woonvoorzieningen: Veel woonvoorzieningen zijn algemeen gebruikelijke voorzieningen. Om te bepalen welke voorzieningen onder algemeen gebruikelijke voorzieningen kunnen vallen worden in de toelichting voorbeelden gegeven. TOELICHTING Elementaire woonfuncties Wonen, douchen, lichaamsreiniging, slapen en eten Veiligheid in en om de woning Toegankelijkheid van de woning Gebruik van de keuken Verzorgen van een geheel van een cliënt afhankelijke baby Essentiële huishoudelijke werkzaamheden Zonder gevaar voor gezondheid in en om woning kunnen spelen (kinderen) TOELICHTING Algemeen gebruikelijke voorzieningen Om te bepalen welke voorzieningen onder algemeen gebruikelijke voorzieningen kunnen vallen volgt hieronder een (niet limitatieve) opsomming. Daarbij dient altijd een afweging plaats te vinden conform het Algemeen toetsings- en afwegingskader artikel 6, lid 6. Aanrechtblad Antisliptegels en/of antislipcoating en losse antislipvoorzieningen (zoals badmat en antislipstickers) Automatische deuropeners voor garages Badplank Centrale verwarming Deurdranger Douchekop en glijstang, douchescherm Douchestoel op poten Douchezitje (in elke uitvoering) Drempelhulpen Drempels verwijderen/ egaliseren binnen in de woning van vloer Eenhendelmengkraan Eenvoudige handgrepen/standaard muurbeugels niet specifiek bedoeld voor gehandicapten Extra bel (aanschaf en plaatsen) Internetvideo deurbel Herstel/onderhoud van algemeen gebruikelijk woonvoorzieningen Hogere huurkosten (b.v. door aanschaf centrale verwarming) Kookplaten, keukenapparatuur Kantelbare spiegels Korfladen in de keuken Kosten van aanschaf, installatie en gebruik van telefoon- en internetdiensten Screens en zonneschermen (incl. elektrische bediening hiervan) Sta-op stoel Stangen en elektrische bediening van hoge ramen Thermostatische en ééngreeps of hendelmengkranen Trapleuningen (extra) Toilet (tweede toilet, hangtoilet en Sanibroyeurs) Verhoogd toilet (6+/10+ cm toilet) en verhoogde toiletbrillen NB. Stapelen van voorzieningen: Als iemand meerdere voorzieningen heeft moet gewogen worden of de algemeen gebruikelijke voorziening(en) nog financieel gedragen kunnen worden door iemand die op minimum niveau leeft.

Verwijzingen

Rechtspraak bij dit artikel