Net als bij de omgevingsvisie mag bij het programma van de gemeente verwacht worden dat geparticipeerd gaat worden. Waarbij afhankelijk van de inhoud en beleidsvrijheid van het programma de mate van participatie bekeken wordt. Dit zal vooraf met een participatieplan duidelijk gemaakt worden en gepubliceerd met een kennisgeving. In dit participatieplan wordt aangegeven hoe geparticipeerd, met wie, wanneer (dus voorzien van een duidelijke planning) en op welke wijze de verslaglegging gaat plaatsvinden. In het verslag worden de resultaten van de participatie weergegeven zodat dit helder is bij vaststelling van het programma, (motiveringsplicht). De gemeente moet dus aangeven hoe belanghebbenden betrokken zijn bij de totstandkoming van dit instrumenten en welke resultaat dit heeft opgeleverd.
Uitgangspunten participatie bij het programma:
• Over de wijze van participeren wordt een participatieplan opgesteld. Dit participatieplan helpt om vooraf aan het participatietraject helder en transparant te communiceren met de participanten, ook gedurende het traject;
• Het college wordt vanaf het begin van het opstellen meegenomen bij het maken van het participatieplan;
• Het college kan besluiten ook de raad te betrekken bij het opstellen van het participatieplan;
• Het college stelt het participatieplan separaat vast en informeert de raad hierover;
• Na vaststelling van het participatieplan wordt de wijze van participeren, wie betrokken wordt vooraf gepubliceerd met een kennisgeving. In de publicatie wordt aangegeven hoe geparticipeerd, met wie, wanneer en op welke wijze de verslaglegging gaat plaatsvinden;
• In het participatieplan wordt in ieder geval opgenomen:
o Een motivatie hoe de realisatie van de maatregelen van het programma bij¬dragen aan de opgaven uit de omgevingsvisie;
o Onderzocht wordt of de door de gemeente beoogde maat¬regelen te koppelen zijn aan wensen die participanten zelf hebben (koppelkansen) of maatregelen die ze zelf kunnen nemen;
o Wie worden betrokken;
o Waarover kan worden ingesproken;
o Wanneer kan worden ingesproken;
o De wijze van participatie en verslaglegging;
o Wat is de rol van het college en de raad;
o Wat is de rol van de initiatiefnemer;
o Waar aanvullende informatie beschikbaar is of komt;
o Wat gedaan wordt met de inbreng van de participanten;
• De gemeente participeert met een representatief deel van de samenleving (o.a, inwoners, bedrijven, maatschappelijk instellingen) bij het opstellen van een nieuwe Omgevingsvisie of deelvisie;
• We werken samen met andere overheden en partners om de ambities en opgaven binnen de gemeente vorm te geven;
• We inventariseren de dilemma’s, uitdagingen en kansen die er liggen met betrekking tot de stedelijke opgaven en bespreken de afwegingen en te maken keuzes en hoe deze hun vertaling krijgen in het programma. Dit doen we met de voor het thema of het gebied relevante doelgroepen;
• Een verantwoording van de participatiesessie(s) wordt in een participatieverslag opgenomen;
• In het verslag worden de resultaten van de participatie weergegeven, hoe belanghebbenden betrokken zijn bij de totstandkoming van deze instrumenten en welke resultaten dit heeft opgeleverd, zodat bij vaststelling van het programma (motiveringsplicht) duidelijkheid is over het participatieproces;
• Het participatieverslag wordt meegenomen in de besluitvorming over een programma;
• We evalueren het participatietraject met de deelnemers en (daarna) op verzoek met het college en/of de raad.