Om het riool- en watersysteem nu en in de toekomst te laten functioneren is een integrale benadering noodzakelijk. Samenwerking met andere overheden (waaronder het hoogheemraadschap), bewoners en bedrijven is essentieel. Het gemeentelijk watertaken programma gebruikt het gemeentelijke participatiekader ‘Iedereen aan zet’. Dit kader beschrijft de volgende participatiesniveaus:

  • - Meeweten (bijv. via website),
  • - Meedenken (bijv. via een interactie bijeenkomst),
  • - Meewerken (bijv. gezamenlijke projectgroep),
  • - Meebepalen (bijv. een referendum).

Hieronder staat per participatietraject welke informatie we hebben opgehaald.

Ter inzage legging

Voor het gemeentelijke watertakenprogramma geldt een uitgebreide openbare voorbereidingsprocedure (volgens afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht). Het ontwerpprogramma heeft zes weken ter inzage gelegen. Op dit ontwerp konden andere overheden, inwoners en bedrijven zienswijzen indienen. Op het ontwerpprogramma zijn geen zienswijzen ingediend wel hebben het hoogheemraadschap en de ODMH gereageerd. De volgende informatie hebben we opgehaald:

  • - Klimaatadaptatie is goed meegenomen in het GWP, het is van belang om de regels zo spoedig mogelijk te borgen in het omgevingsplan.
  • - Het is fijn dat de gemeente ervoor gekozen heeft om een GWP vast te stellen, zeker nu dit niet meer verplicht is.
  • - Het hoogheemraadschap van Rijnland blijft voorstander van het aansluiten van het buitengebied op de (druk) riolering en zal zo min mogelijk nieuwe lozingen middels een alternatieve zuiveringsmethode (zoals een IBA) toestaan.
  • - Het hoogheemraadschap wil graag samen met de gemeente verder werken aan een dataportaal om data nog gemakkelijker te kunnen delen.

Raadsinformatiemarkt Gemeentelijk Watertaken Programma

In oktober 2024 heeft de raadsinformatiemarkt over het Gemeentelijk Watertaken Programma plaatsgevonden. Bij de aanwezige inwoners, raads- en commissieleden hebben we de volgende punten opgehaald:

  • - De grondwaterstand kan een bijdrage leveren aan de volksgezondheid.
  • - De kaderrichtlijn water is belangrijk.
  • - Klimaatadaptatie is belangrijk.
  • - Water & Bodem sturend is goed uitgewerkt voor het thema water. Het thema bodem zouden we in een bodemprogramma uitwerken.

Raadsinformatiemarkt Water

In september 2023 heeft de raadsinformatiemarkt Water plaatsgevonden. Bij raads- en commissieleden hebben we de volgende informatie opgehaald:

  • - Het hoge energieverbruik van drukriool in het buitengebied is een punt van aandacht.
  • - Het drukriool in lintbebouwing is kwetsbaar door de vele pompen.
  • - Waterkwaliteit is belangrijk, let daarop op septic tanks, fout aansluitingen en gemengde stelsel.
  • - Hoe gebruiken we hemelwater, kan dit via een regen- en grijswatersysteem?
  • - Het invoeren van een hemelwaterverordening kan zinvol zijn.
  • - De subsidie voor groen dak, tuin of opvang regenwater helpt bij het meekrijgen van burgers.

Raadplegen risicodialogen Klimaatadaptatie

In 2021 hebben de risicodialogen tussen de gemeente en de belangrijke stakeholders plaatsgevonden, hieruit is de volgende informatie opgehaald:

  • - LTO-Noord en Greenport Boskoop geven aan dat:
    • - piekbergingen voor neerslag noodzakelijk zijn;
    • - de zoetwatervoorziening onder druk staat;
    • - actief gestuurd grondwaterbeheer kansen biedt.
  • - Oasen geeft aan dat:
    • - Ze mogelijk een nieuwe drinkwaterwinning in Alphen aan den Rijn openen.
  • - Het hoogheemraadschap van Rijnland geeft aan dat:
    • - Zij focussen op het basis veiligheidsniveau;
    • - Het aan bewoners zelf is om hoger veiligheidsniveau wateroverlast te realiseren.
  • - De provincie Zuid-Holland geef aan dat:
    • - De gemeente het convenant klimaatadaptief bouwen op kan nemen in het omgevingsplan;
    • - Een goede aansluiting met Regionaal Waterprogramma van de provincie Zuid-Holland wenselijk is.

Werksessie externe belanghebbenden 2024

Aanwezigen: Provincie Zuid-Holland, Hoogheemraadschap van Rijnland, Omgevingsdienst Midden-Holland, Veiligheidsregio Hollands-Midden, Stichting Belangenbehartiging Greenport Boskoop, Stichting Landschapsfonds Alphen aan den Rijn, IVN Alphen aan den Rijn.

In deze sessie hebben we het volgende opgehaald:

  • - Water en Bodem Sturend

    Het is zinvol om voldoende ruimte te reserveren voor waterberging, wijs gebieden aan die onder water mogen lopen om andere droog te houden.

  • - Wateroverlast en calamiteiten

    Zelfredzaamheid is belangrijk, burgers moeten zich bewust zijn van de risico’s.

  • - Waterkwaliteit en biodiversiteit

    Voor het verbeteren van de waterkwaliteit is een ketensamenwerking en bronaanpak noodzakelijk.

  • - Verantwoordelijkheden in het waterbeheer

    Burgers hebben ook een grote verantwoordelijkheid.

Werksessie klimaatadaptatie provincie Zuid-Holland 2024

In de werksessie klimaatadaptatie met provincie Zuid-Holland hebben we de volgende informatie opgehaald:

  • - Probeer het convenant Klimaatadaptatief bouwen als verdieping op de Landelijke Maatlat Klimaatadaptatie zoveel mogelijk mee te nemen in het GWP.
  • - Het beleid is in transitie, maar elke stap in de goede richting is er één.
  • - Drinkwater is nog geen onderdeel van de gemeentelijk watertaken maar heeft wel raakvlakken met het GWP.
  • - Kennis op doen van regen- en grijswatersystemen is zinvol om zo beleidsontwikkeling op provinciaal niveau mogelijk te maken.
  • - De provincie werkt nieuwe klimaatstresstesten uit, hier kan de gemeente gebruik van maken.
  • - Pas de online klimaatonderlegger toe in het maken van keuzes in lijn met het onderwerp water en bodem sturend.

Raadplegen participatie van de omgevingsvisie

Voor de gemeentelijke omgevingsvisie heeft een brede burgerpeiling in 2021 plaatsgevonden daar is het volgende uitgekomen:

  • - Het is fijn wonen en werken, dichtbij groen en water
  • - Buitengebied: er moet opvang komen tijdens hevige neerslag
  • - Buitengebied: Hogere waterstanden in de polder
  • - Themapeiling maximale inzet gemeente: Een groene en klimaatbestendige gemeente (35%)
  • - Themapeiling Gezonde Vergroening: Meer groen en bomen in de openbare ruimte met meer ontmoetingsplekken in het groen en aan het water (55%)
  • - Themapeiling Gezonde Vergroening: Meer groene gevels en daken en ruimte voor het vasthouden en bergen van water (17%)
  • - Themapeiling Buitengebied: Oplossingen zoeken voor bodemdaling en ruimte bieden voor de opslag van water in tijden van wateroverlast en droogte (32%)

De dorpsoverleggen, de gebiedscyclus en de belevingspeiling hebben weinig informatie over riool en water opgehaald. Door middel van informatieavonden bij rioolvervangingen betrekken we inwoners bij de uitvoering van het GWP. Daarnaast organiseert het duurzaamheidsprogramma communicatiecampagnes o.a. voor Operatie Steenbreek, deze dragen bij aan de bewustwording voor klimaatverandering en daarbij het belang van een goede inrichting van grond- en hemelwater.

Werksessie interne belanghebbenden 2024

In de werksessie voor gemeenteambtenaren hebben we het volgende opgehaald:

  • - Hinder wateroverlast en schade

    Water op straat is acceptabel zolang hoofdontsluitingswegen begaanbaar blijven.

  • - Waterkwaliteit

    De gemeente moet zich actief inzetten om de waterkwaliteit te verbeteren.

  • - Gebiedsspecifieke aanpak

    Voor elk gebied kernwaardes definiëren en meegeven aan nieuwbouw.

  • - Rol van bewoners

    Veel winst te bepalen door bewustwording en communicatie over water op straat.

  • - Integraal werken

    Bij nieuwbouw werken we als gemeente nog teveel sectoraal en te weinig integraal.

  • - Grondwater

    Grote schommelingen in de grondwaterstand zijn onwenselijk voor groen.