De financiële context rondom jeugdhulp staat al geruime tijd onder druk. Tegelijkertijd is er sprake van een hernieuwde koers, waarin zowel extra middelen beschikbaar komen als structurele besparingsopgaven worden verwacht op de langere termijn. De voorjaarsnota 2025 en septembercirculaire 2025 geven richting aan het financiële speelveld voor gemeenten voor de komende jaren.

  • - Extra middelen voor jeugdhulp (2025–2027)

    Gemeenten ontvangen in de periode 2025–2027 extra financiële ruimte om de aanhoudende tekorten binnen de jeugdhulp op te vangen. Het Rijk stelt hiervoor in totaal landelijk € 414 miljoen structureel beschikbaar via het gemeentefonds. Daarnaast wordt landelijk een aanvullende compensatie van € 400 miljoen ingezet om de scherpe terugval van het gemeentefonds in 2026 te dempen. Deze middelen bieden tijdelijke lucht voor lokale inzet op jeugdhulp. Zie ook figuur 7.

  • - Hervormingsagenda: opmaat naar structurele taakstelling

    In lijn met de afspraken uit de Hervormingsagenda worden vanaf 2027 ingrijpende besparingen voorzien. Gemeenten dienen zich voor te bereiden op een structurele taakstelling van circa € 1 miljard11 Een taakstelling betreft een opdracht om bepaalde doelen te behalen met een beperkt budget of om bepaalde taken anders uit te voeren. Het doel van een taakstelling is vaak om de efficiëntie te verbeteren of om nieuwe prioriteiten te stellen., waarvan:

    • - € 260 miljoen via invoering van een eigen bijdrage (vanaf 2028),
    • - € 68 miljoen via beperking van ‘onnodig’ lange trajecten (trajectduursturing),
    • - overige efficiencymaatregelen via regionale inkoop en stelselverschuiving.

      Hoewel deze taakstelling nog beleidsmatig nader ingevuld wordt, is duidelijk dat gemeenten zich tijdig moeten voorbereiden op een fundamentele herziening van het zorglandschap en de financieringsstructuur.

  • - Implicaties voor gemeenten

    Voor ons als gemeenten betekent dit het volgende:

    • - Tijdelijke financiële ruimte voor versterking van lokale jeugdhulp (2025–2027), mede inzetbaar voor het opvangen van de huidige druk en tekorten en het voorbereiden op aanpassingen.
    • - Verplichting tot transformatie van het zorgaanbod: minder residentiële zorg, meer lichte en ambulante vormen, betere samenwerking met huisartsen, onderwijs en wijkteams.

      Daarnaast heeft het kabinet, met de septembercirculaire 2025, besloten tot compensatie van de incidentele tekorten 2023 en 2024 in de jeugdhulp. Het gaat hier om een incidentele bijdrage voor iedere gemeente in het jaar 2025. Deze middelen kunnen ingezet worden ter ondersteuning van de transformatie van de jeugdhulp conform de afspraken in de Hervormingsagenda.

Figuur 7 Voorjaarsnota tabel middelen jeugd - Bron: Voorjaarsnota 2025