De gemeente Almere werkt aan het actualiseren van haar parkeerbeleid. In dat kader zijn van januari 2024 tot en met juli 2024 gesprekken gevoerd met diverse belanghebbenden bij parkeerbeleid in Almere. Hieronder vallen de volgende groepen:

  • - Ondernemers- en winkeliersverenigingen;
  • - Woningcorporaties;
  • - Fietsersbond;
  • - ANWB;
  • - Autodeelorganisaties;
  • - Servicehuis Parkeren en Verblijven (SHPV);
  • - Het Flevoziekenhuis;
  • - Werkgroep ViP;
  • - Ontwikkelaars en Bouwers Almere (OBA).

Naast de hierboven genoemde partijen, voerde de gemeente in het voorjaar van 2024 een parkeerenquête uit. De enquête zetten we uit via het AlmerePanel. Daarnaast maken we de vragenlijst via een openlink beschikbaar via de sociale mediakanalen van de gemeenten en zullen we de gesproken partijen gevraagd om de openlink te delen met hun achterbannen.

In deze reactienota lichten we de meest besproken onderwerpen en de knelpunten toe. Het gaat daarbij om een weergave van de gesprekken zoals de adviseurs van de gemeente die hebben ervaren. De inhoud van de reactienota is daarna voorgelegd aan de gesproken belanghebbenden.

Parkeerdruk

Op het moment dat bewoners aangeven dat zij parkeerdruk in hun straat of wijk ervaren, voert de gemeente een parkeerdrukmeting uit. Parkeerdruk meet de gemeente in principe aan het einde van de dag of in de avond en drukken we uit in het percentage parkeervakken dat bezet is ten opzichte van het totale aantal parkeerplaatsen in de straat of wijk. Momenteel spreken we van hoge parkeerdruk op het moment dat er op het maatgevende moment (’s avonds op een werkdag) minstens 90% van de parkeervakken in de straat of wijk bezet zijn met geparkeerde auto’s. De vraag is welke ontwikkelingen ten grondslag liggen aan de (ervaren) toename van parkeerdruk in Almeerse wijken. Aandachtspunt bij ondergronds parkeren is dat er in de gebruiksfase weinig ruimte is om een andere functie van de maken als dit nodig/wenselijk blijkt.

Grijs voor groen

Een veelvoorkomend thema is het dilemma bij het creëren van parkeerruimte bij (te hoge) parkeerdruk. In veel gevallen wordt de ruimte voor het aanleggen van de extra parkeerplaatsen gezocht in de omliggende groenstroken. Hoe kom je tot een goed gewogen afweging tussen 'grijs en groen' in de woonwijken?

In diverse woonwijken speelt dit vraagstuk, maar ook op de relatief oudere bedrijventerreinen in Almere. Op de oudere bedrijventerreinen blijkt er een mismatch op parkeren. De grootte van de kavels is inmiddels vaak te klein voor de activiteiten van een vierde, vijfde of zesde eigenaar. Laden, lossen, manoeuvreren en parkeren moet in principe op eigen terrein plaatsvinden, maar door het gebrek aan ruimte parkeren veel van de bezoekers in de groenstroken langs de openbare wegen op bedrijventerreinen. We willen bedrijven zoveel mogelijk enthousiasmeren om naar Almere te komen, maar parkeren blijft hierdoor een probleem bij uitbreiding van economische activiteiten. Het parkeren voor bezoekers en eigen werknemers wordt hierdoor een steeds groter issue, dat door veel ondernemers op de bedrijventerreinen als urgent wordt aangeduid. Aangedragen oplossingsrichtingen zijn 1) het herschikken van groen, zodat parkeervak kan worden aangelegd of 2) het omvormen van groen naar grastegels.

Betaald parkeren en parkeerproducten

Het invoeren van gereguleerd parkeren blijft een heet hangijzer voor veel ondernemers en bewoners in Almere. Hoewel het invoeren van gereguleerd parkeren parkeerdruk kan weggenemen, vragen ondernemers aandacht voor de impact van betaald parkeren op economische vitaliteit van de winkel- en boodschappencentra. Voor de uitbreiding van blauwe zone is op sommige plekken wel draagvlak. Tot op heden is de gemeente Almere terughoudend met het uitbreiden van gereguleerd parkeren. In sommige schilwijken zijn blauwe zones aangewezen om de overloop van parkeeroverlast tegen te gaan. Daarnaast wordt aandacht gevraagd om parkeerproducten te ontwikkelen die beter aansluiten op doelgroepen die onregelmatige tijden werken.

Gedifferentieerde parkeertarieven

In het weekend wordt de binnenstad van Almere goed bezocht. Veel bezoekers willen graag zo dichtbij als mogelijk bij hun eindbestemming parkeren. Doordat de parkeertarieven nu grotendeels hetzelfde zijn voor de hele binnenstad, kan minder sterk worden gestuurd op het beter benutten van ongebruikte parkeerplaatsen op parkeergarages en parkeerplaatsen in de stad. De gesproken partijen laten weten dat de ongebruikte parkeerplaatsen vaak aan de rand van de woon- en winkelgebieden liggen. Spreiding van parkeren over de hele stad is beter voor de bereikbaarheid. Aandachtspunt is verder dat particuliere instellingen andere tariefstellingen kunnen hanteren dan de gemeente.

Parkeernormen bij transformatie van bestaande bebouwing

Op plekken waar verdichting plaatsvindt kan worden verwacht dat bij ongewijzigd beleid, de openbare ruimte de druk van geparkeerde auto’s op de openbare ruimte verder toeneemt. Dit zorgt met name voor hinder bij bestaande bewoners, die hun wijk drukker zien worden en daarmee ook de kans op het vinden van een parkeerplek lager. Zorg dat er aandacht is voor de perceptie van bewoners op het invoeren van parkeermaatregelen bij de verandering die als gevolg van het toevoegen van woningen in de bebouwde omgeving ontstaat.

Uitgangspunt is dat projectontwikkelaars parkeren op eigen terrein moeten op te lossen bij het aanleggen van woningen op een verdichtingslocatie. Dit kunnen zij bijvoorbeeld doen door het aanleggen van parkeerplaatsen bij de woning of door een centrale parkeervoorziening, zoals een parkeergarage. Helaas zien we dat deze eis bij sommige transformatiegebieden ertoe leidt dat de businesscase van een ontwikkeling niet “rond kan worden gerekend”. Bij meerdere gesproken belanghebbenden is zorg over betaalbaarheid van projecten als gevolg van de parkeereis bij nieuwe projecten. Mogelijke oplossingsrichtingen zijn de verplichte afname van een deelauto-abonnement voor nieuwe bewoners of de afdracht van de kosten voor de niet gerealiseerde parkeerplaatsen in een mobiliteitsfonds.

Parkeernorm bij nieuwbouwlocaties

Bij de aanleg van nieuwe wijken is een belangrijke uitdaging hoe rekening te houden met levensloopbestendigheid van een wijk en daarmee de ontwikkeling van het (toekomstig) autogebruik van de wijk. Bij sociale huurwoningen lijkt de behoefte bij de doelgroep in de praktijk lager te liggen dan de gehanteerde parkeernorm.

Er worden suggesties gedaan om patstellingen te doorbreken, maar nog wel dienen te worden uitgezocht:

  • - Aanpassen op factor tijd: starten met de realisatie van een deel van de parkeernorm en dan bij monitoring van het gebruik en dan na verloop van tijd de rest bij te bouwen.
  • - Aanpassen op factor schaal: ontkokeren van parkeeropgaven langs verschillende projectontwikkelaars/initiatiefnemers, zodat niet elke initiatiefnemer zijn eigen parkeeroplossing gaan bedenken maar een integrale oplossing kan worden geboden.

Parkeren op straat en in parkeergarages

De wens van diverse gesproken partijen is om de parkeertarieven op straat af te stemmen op de tarieven in de parkeergarages. Daarbij wordt aandacht gevraagd voor het beheer en onderhoud van de parkeergarages in Almere (schoon, heel en veilig). Interessante waarneming is dat er in sommige parkeergarages relatief hoge restcapaciteit is. Bij de Sluisgarage in Almere Haven valt dit te herleiden naar het ontbreken van een lift, waardoor het bovenste dek vaak veel parkeerplek beschikbaar is.

Inzet van deelmobiliteit bij toevoegen van woningen in een onbebouwd of bebouwd gebied

Het blijft vandaag de dag lastig om de precieze vervangingsratio (of ‘deelautoratio’) te bepalen. Het gebruik van deelauto’s hangt bijvoorbeeld sterk af van de demografische en economische kenmerken van de (nieuwe) bewoners in een gebied. Hierdoor kan niet op voorhand worden aangegeven hoe succesvol het gebruik van deelauto’s gaat zijn. In het kader van het landelijk programma Natuurlijk!Deelmobiliteit werken de overheid en de deelautosector aan rekenregels voor parkeernormen voor deelauto’s. Insteek is om hierbij zoveel mogelijk voorbeelden te vinden en hieruit archetypen af te leiden.

Daarbij is voor aanbieders van deelauto’s belangrijk dat het afzetgebied niet beperkt blijft tot het projectgebied, maar dat de auto’s ook openbaar toegankelijk zijn voor bewoners uit omliggende wijken van het projectgebied. Een deelauto concurreert namelijk met een privéauto, waarbij een deelauto aantrekkelijker wordt naarmate de stedelijkheidsgraad de dichtheid van OV toeneemt. Hoe hoger de verstedelijking, hoe hoger de kans van slagen. De meeste winst valt op korte termijn te halen bij de focus mensen die overwegen hun tweede of derde auto weg te doen. Verplichte plekken aanwijzen werkt niet, want dan is kans op verlies heel groot (en leidt uiteindelijk mogelijk zelfs tot faillissement).

Fietsparkeernormen

Door de gesproken partijen wordt het inpassen van fietsparkeren bij gebiedsontwikkelingen nu niet als een groot knelpunt ervaren. De Amsterdamse Bouwbrief wordt als uitgangspunt gebruikt. Bij grote projecten (en waar de randen fysieke afbakening van het project eerder worden bereikt) is het lastiger om fietsenstallingen op maaiveld te creëren. Hierdoor liggen inpandige oplossingen meer voor de hand.

Fietsenstallingen en fietsparkeergarages

Fietsparkeergarages van Almere worden over het algemeen gewaardeerd, maar gebruiksvriendelijkheid blijft een aandachtspunt. Hieronder valt ook de geleiding naar de fietsparkeergarages toe. Verder dient er aandacht te zijn voor de afstand tussen fietsnietjes, zodat ook fietsen met een fietstas goed kunnen parkeren. Suggestie wordt gedaan om te kijken of er fietsnietjes kunnen worden geplaatst op plekken waar grotere clusters fietsen staan.

Toegankelijkheid

Bij het parkeren van de auto, fiets en scooter speelt toegankelijkheid een belangrijke rol. Wees bewust van de impact van een geparkeerd voertuig op de toegankelijkheid van trottoirs. Het gaat dan onder andere om dimensionering van het (fiets)parkeervak, maar ook om vrije (goed verlichte) geleidelijnen langs de parkeervakken en het eventueel vrije ruimtes (groenstroken) tussen de parkeerplaatsen en het trottoir voor uitstekende onderdelen of achterkleppen van (bestel)auto’s, scooters en fietsen. Een mogelijke oplossing is om zowel voor parkeerplaatsen, als voor fietsnietjes zo weinig mogelijk haaksparkeren toe te passen maar zoveel mogelijk langsparkeren. Vraag om te beantwoorden hierbij is: hoe zorgen we ervoor dat mensen niet meer gehandicapt worden door de omgeving en hoe kunnen we de omgeving zo vormgeven dat iedereen zich veilig voelt om naar buiten te gaan?