Europese Unie

Kaderrichtlijn Water (KRW)

De Kaderrichtlijn Water (2000/60/EG) is sinds eind 2000 van kracht. De richtlijn schrijft voor dat de waterkwaliteit van de Europese wateren vanaf 2015 aan bepaalde ecologische en chemische eisen moet voldoen.

(Zie ook: https://iplo.nl/thema/water/oppervlaktewater/kaderrichtlijn-water/)

Richtlijn Stedelijk Afvalwater

Deze richtlijn van de Europese Unie is in 1991 van kracht en regelt de inzameling en zuivering van stedelijk afvalwater voor alle lidstaten. De richtlijn stelt eisen aan het rioolstelsel, aan de zuiveringsinrichtingen en aan de verwerking van het zuiveringsslib. De richtlijn verplicht lidstaten elke twee jaar te rapporteren over de voortgang. De Europese Unie heeft In 2024 de Richtlijn Stedelijk Afvalwater herzien. Het Rijk moet de richtlijn nog in landelijke wetgeving verankeren en daarom hebben we de richtlijn niet verwerkt in dit programma.

(zie ook: www.helpdeskwater.nl/onderwerpen/emissiebeheer/afvalwater/stedelijk-communaal/rapportage-eu)

Nederland

Omgevingswet

De Omgevingswet ging in 2024 van kracht. De Omgevingswet bundelt tientallen wetten en honderden regels voor de leefomgeving in één nieuwe wet. De Omgevingswet heeft de wettelijke zorgplichten van de gemeente voor hemelwater, grondwaterpeil (Waterwet) en afvalwater (Wet milieubeheer) vrijwel ongewijzigd overgenomen. Het Rijk heeft door middel van de bruidsschat een aantal bevoegdheden rondom lozingen overgedragen aan gemeente en waterschappen. Naast de bruidsschat zijn ook de instructieregels van het rijk en de provincie onderdeel van het omgevingsplan.

(Zie ook: www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/omgevingswet)

Bestuursakkoord Water (BAW)

Het Rijk, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), het Interprovinciaal Overleg (IPO), de Unie van Waterschappen (UvW) en de Vereniging van waterbedrijven in Nederland (Vewin) ondertekenden in 2011 het Bestuursakkoord Water (BAW). Het bevat afspraken over het waterbeheer in Nederland en met name over de onderlinge samenwerking daarbij. Daarmee was het akkoord de aanjager voor de samenwerking in de waterketen tussen waterschappen, gemeenten en drinkwaterbedrijven. In 2018 zijn er aanvullende afspraken in het BAW vastgelegd.

(Zie ook: https://iplo.nl/thema/water/beleid-regelgeving-water/juridische-instrumenten/bestuursakkoord-water )

Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie

Het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie is een gezamenlijk plan van gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk. Het doel van het plan is om Nederland klimaatbestendig en waterrobuust in te richten. Het Deltaplan versnelt en intensiveert de aanpak van wateroverlast, hittestress, droogte en de gevolgen van overstromingen.

(Zie ook: www.ruimtelijkeadaptatie.nl)

Bekostiging gemeentelijke watertaken

Artikel 228a van de Gemeentewet regelt de bekostiging van de gemeentelijke watertaken uit de rioolheffing. Het verplicht gemeenten niet om de kosten voor de uitvoering van de gemeentelijke watertaken (geheel) te dekken met inkomsten uit rioolheffing. Maar inkomsten uit rioolheffing mogen niet aan andere zaken besteed worden dan uitvoering van de gemeentelijke watertaken. (Zie ook: https://www.infomil.nl/onderwerpen/lucht-water/handboek-water/wetgeving/regelgeving-0/archief/wet-gemeentelijke/)

Besluit kwaliteit leefomgeving

In het besluit kwaliteit leefomgeving (bkl) zijn door het Rijk omgevingswaardes opgesteld voor onder andere oppervlaktewater-, grondwater, en zwemwaterkwaliteit. Daarnaast bevat omgevingswaardes voor waterwinlocaties.

Kamerbrief Water & Bodem sturend

In 2022 heeft het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de ‘Water en Bodem Sturend’ naar de Tweede Kamer gestuurd. Deze brief benadrukt het belang van water en bodem in onze maatschappij. Daarnaast kijkt het naar toekomstige nieuwbouw en klimaatverandering. De brief benadrukt dat afwentelen zowel ruimtelijk als naar de toekomst onwenselijk is. Momenteel zetten overheden de kamerbrief om in beleid. (Zie ook: Kamerbrief over rol Water en Bodem bij ruimtelijke ordening | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl)

Provincie Zuid-Holland

Regionaal Waterprogramma 2022-2027

Het Regionaal Waterprogramma 2022-2027 werkt de regels van het besluit kwaliteit leefomgeving regionaal uit. Daarnaast wijst de provincie het bevoegd gezag aan voor watersysteembeheer waaronder vaarbeheer. (Zie ook: Regionaal waterprogramma - Provincie Zuid-Holland)

Convenant Klimaatadaptief Bouwen

Het Convenant Klimaatadaptief Bouwen is een initiatief van Provincie Zuid-Holland. Bouwbedrijven, drinkwaterbedrijven, gemeenten (waaronder Alphen aan den Rijn), de provincie, waterschappen, maatschappelijke organisaties, financiers en projectontwikkelaars hebben het convenant ondertekend. Het convenant bevat een leidraad en maatregelen voor klimaatadaptief ontwikkelen en bouwen. (Zie ook: www.urbangreenbluegrids.com/bouwadaptief)

Hoogheemraadschap van Rijnland

Voor de uitvoering van de wettelijke gemeentelijke watertaken is naast de gemeente het hoogheemraadschap van Rijnland in onze gemeente verreweg de belangrijkste en meest invloedrijke overheid. Het Waterbeheerplan 6 2022-2026 ‘Water wijst de weg’ omvat het beleid van het hoogheemraadschap. De waterschapsverordening de Rijnlandse Keur omvat de regelgeving van het hoogheemraadschap, met de Legger als grafische uitwerking. Het hoogheemraadschap eist bij ontwikkelingen groter dan 5000 m2 dat het gebied een regenbui van tenminste 90 mm per dag kan opvangen.

(Zie ook:

www.rijnland.net/over-rijnland/bestuur/planning-control/waterbeheerplan

https://www.rijnland.net/regels-op-een-rij/vergunningen/omgevingsloket-vergunningcheck-en-waterschapsverordening/

www.rijnland.net/regels/legger)